03-05-08

Dagboek Frans Dircken - lid van de 2de zuidpoolexpeditie 1958-1960

2de  Belgische Zuidpoolexpeditie  1958-1960. Frans DirckengoedVoorwoord 1957 – 1958  werd uitgeroepen als ‘Internationaal Geofysisch Jaar’.Deze gelegenheid werd aangegrepen door 12 landen om elkaar rendez-vous te geven op Antarctica.Dit zou voornamelijk een ‘wetenschappelijke’ onderneming zijn.De landen mochten zich waar dan ook inplanten op het continent, maar wel in functie van het wetenschappelijk onderzoek van dit uitgebreid en ongekend gebied. Eind 1958 kon men maar moeilijk aannemen dat de prachtige inspanningen die deze landen zich getroost hadden totaal verloren zouden gaan.Er werd dan ook een conferentie belegd in Den Haag waarop de geïnteresseerde landen werden uitgenodigd met het oog op een voortzetting van het onderzoek op Antarctica.Daar werd besloten dat de waarnemingen in Antarctica zouden moeten lopen over een zonnecyclus van 11 jaar en dat de bestaande basissen zouden geopend blijven tot 1969.Zo waren er in 1959  twaalf landen die samen 56 stations beheerden die alle dezelfde basiswaarnemingen deden, en konden beschikken over zowat 500 specialisten en technici die een gans jaar overkoepelden.Geen enkel land maakte aanspraak op een bepaald territorium.Er ontstond op die manier een ongekende band van vriendschap en wederzijdse hulp op de vele mogelijke kritische momenten die een basis kon meemaken.De expedities van deze eerste jaren hebben de basis gelegd van wat in latere jaren en vooral de dag van vandaag prioritair zou worden, namelijk een betere kennis van de evolutie van het klimaat over de ganse wereld.Want inderdaad Antarctica met zijn enorme ijsmassa ligt voor een groot deel aan de basis van het klimaat dat de ‘beschaafde’ wereld kent.Het leven op een basis in Antarctica in de jaren 1960, vooral dan bij overwintering, is een harde opgave die niet enkel veel eist van de ‘fysische’ mens maar soms nog veel meer van de ‘psychische’ mens, zijn reacties en houding tegenover al de anderen.       Ik wil hier dan ook graag de manier vertellen waarop ik in de hoedanigheid van geestelijke begeleider, kok en haarkapper samen met 21 collega’s de meer dan 13 maanden heb beleefd op Antarctica als lid van de 2° Belgische Zuidpoolexpeditie 1958-1960.Ik was al 11 jaar leraar geweest in een franstalig college in Brussel, had reeds 3 jaar gevaren als aalmoezenier aan boord van het hulpschoolschip voor de handelsvloot de “Louis Sheid”. Ik was ook nog één jaar leraar in de hotelschool “Ceria” in Anderlecht.Toen ik dit nieuwe avontuur begon was ik 38, en tevens de oudste van de expeditie.         Leden van de 2de  Belgische Antarctica-expeditie 1959-1960

  • Bastin F. (B): expeditieleider / meteoroloog
  • Blaiklock K.V. (GB): geodesie
  • Boulanger R. (B): radioactiviteit
  • Caussin S. (B): mecanicien
  • Cools H. (B): logistiek
  • Crosby M. (VS): waarnemer
  • Dieterlee G. (F): seismoloog
  • Dillen L. (B): fotograaf
  • Dircken F. (B): kok
  • Kelecom A. (B): ionosfeer
  • Ketelers R. (B): radioactiviteit
  • Kipfer P. (B): radioactiviteit
  • Maquet J. (B): topografie
  • Remson G. (B): radio
  • Schonlau R. (B): radio
  • Staquet M. (B): arts
  • Suetens P. (B): radioactiviteit
  • Swaab H. (B): mecanicien
  • Van Autenboer T. (B): geoloog / zwaartekracht
  • Van Baelen J. (B): meteoroloog
  • Van de Can Y. (B): glacioloog
  • Van der Schueren A. (B): atmosferische electriciteit
  • Vandenbosch (B): meteoroloog
  • Verfaillie G. (B): magnetisme
  • Warnon R. (B): mecanicien Alg Foto Vertrek
       De eerste Belgische Zuidpoolexpeditie, onder leiding van Gaston de Gerlache, wordt afgelost door een tweede expeditie van 22 leden onder leiding van Kapitein Frank Bastin.Frank had aan het bisdom Mechelen gevraagd of een geestelijke begeleider de mogelijkheid zou geboden worden deel uit te maken van deze expeditie. De keuze viel op mij omdat ik reeds gedurende drie jaar aalmoezenier geweest was aan boord van het hulpschoolschip ‘Louis Sheid’ in dienst van de handelsmarine voor de vorming van de cadetten.Maar een aalmoezenier aan de Zuidpool met 22 man moet naast het geestelijk werk dat hij kan doen nog wel een andere dienst bewijzen, want elke hand is kostbaar in dat gebied.Zo nam ik op mij om in te staan voor de dagelijkse keuken met daarbij de taak van haarkapper. Mijn benoeming viel echter zeer laat zodat ik in anderhalve maand de aankoop heb moeten klaren van voedingproducten + hun verpakking en markering in kisten met de nodige boordpapieren.De directie van de toenmalige ‘Galeries Anspach’ in Brussel heeft mij daarin doeltreffend  geholpen.65 Ton voedingswaren ( genoeg voor eventueel 2 jaar), werden zo geladen in en op de Polarhav, naast 360 Ton materiaal.Op 16 November 1958 zouden we vertrekken vanuit Oostende. Op Zaterdag 15 November werd ons door het stadsbestuur van Oostende een lunch aangeboden in het Regenthotel.Een mooi geschenk aan mensen die méér dan een gans jaar de ‘beschaafde’ wereld niet meer zullen smaken !! Op Zondag 16 November 1958 vertrekt dan om 20.15 u. vanuit Oostende de 2de  Zuidpoolexpeditie aan boord van het Noorse ijsschip ‘Polarhav’.22 mannen zullen een gans jaar verblijven en werken op de Koning Boudewijnbasis, gelegen in Antarctica tegenover Zuid-Afrika.13 Franstaligen, 7 Vlamingen, 1 Fransman en 1 Engelsman zullen samen leven in een gebouw waar een living voorzien is van 10 m. op 6 m. Het gebouw zelf bestaat uit een stalen gebint waartussen houten panelen geplaatst zijn met de nodige thermische isolatie.Het plat dak is niet waterdicht…..in normale omstandigheden blijft de temperatuur altijd onder 0°.En aangezien men weet dat het gebouw op zeker ogenblik onder de sneeuw bedolven wordt, is een mogelijke opening in het dak voorzien als latere ingang.Wijzelf zullen, na ongeveer 8 maanden verblijf, vanuit de basis 3 grote cilinders opeen zetten voorzien van een verticale ladder en afsluitbaar met een schuif. Een tweede soortgelijk gebouw herbergt de wetenschappelijke apparaten.Het is verbonden met het eerste gebouw via een gang die opgebouwd is met de kisten waarin voeding en materiaal gestouwd werden.     Aan één kant van de living bevinden zich de nodige chambretten.De leider van de expeditie, de dokter en ikzelf beschikken elk over een aparte alkoof waarin een bed, een tafeltje en een kleine linnenkast.De anderen delen een alkoof met twee.Deze kleine ruimten zijn afgesloten door middel van een gordijn.De houten muren reiken niet tot aan het plafond, zodat alles wat in de living en elders gebeurt door praktisch iedereen gehoord wordt.In feite is er zeer weinig ‘privacy’.Dat is uiteraard al een eerste factor waarmee rekening moet gehouden worden.Voeg daarbij nog dat niemand Antarctica kan ontvluchten…dan begrijpt u dat de karakters ‘sterk’ moeten zijn.In 1959 kan inderdaad geen enkel vliegtuig heen EN terug met één tankbeurt .En geen enkel schip kan de basis naderen  tussen Maart en December.De kleine groep is dus gans op zichzelf aangewezen.    Aan de andere zijde van de living paalt rechts de keuken met de nodige apparaten en aan de andere kant van de centrale gang ligt een ruimte waar een zitbad voorzien is en een kleine stockeerruimte voor eetwaren.De centrale gang geeft toegang tot het tweede gebouw waarin de meetinstrumenten opgesteld staan. In de gang is een verticale trap voorzien waarlangs men 6 meter hoger door een valdeur naar buiten   Naar Antarctica reist men met het schip.Een reis vanuit Oostende naar Kaapstad.Afhankelijk van het weer neemt deze reis zowat 3 weken in beslag.En vanuit Kaapstad moet het dan verder naar het bitterkoude Antarctische vasteland. Aan boord van de Polarhav gaan de eerste dagen rustig voorbij.We leren elkaar beter kennen, we bereiden ons verder voor op het werk dat ons een gans jaar wacht.We eten aan boord wat de bemanning van het Noorse schip voorbereidt. En dat smaakt wel lekker, alhoewel Noorse kost ons toch niet zó ligt !!U mag niet vergeten dat de notie ‘diepvries’ echt nog in haar kinderschoenen stond !Geen ingevroren vlees dus, maar wel in pekel bewaard !  Op Zondag 30 November bevinden we ons op  N° 04’ , W 10°18.Vanaf ’s morgens wordt alles in gereedheid gebracht om al diegenen te dopen die nog nooit over de evenaar zijn gevaren. Dat hoort bij de eeuwenoude tradities.Na een lekker diner met ‘frieten’ beginnen de plechtigheden om 13.15 u. Neptunus hoort erbij, naast Emphitritis, de dokter, de aanklager en 3 MP’s.14 leden moeten gedoopt worden met daarbij nog 6 leden van de bemanning.Een mengsel van zout water en kleursel wordt als aperitief aan de dopelingen aangeboden.  Ze krijgen dan ook allemaal een laagje verf over hun lichaam gestreken, om daarna de kop van een heerlijke haring te verorberen en door een lange zak te kruipen waar met een sterke spuit getracht wordt het kruipen vlugger te doen verlopen. De ceremonie is 100% gelukt en de kapitein is er zo van in de wolken dat hij een kist met Whisky, Cognac en sigaren cadeau geeft. De hoogste tijd dus om die kist en de sigaren aan te spreken.Fijn geslaagde dag die de vriendschapsbanden wat sterker aanhaalt.  Donderdag 11 December komen we om 20 u. aan in Cape Town (Kaapstad in Zuid-Afrika).We weten dat deze 3 dagen die we in Cape Town doorbrengen de allerlaatste zijn alvorens de ‘beschaafde’ wereld te verlaten voor meer dan één jaar.Enige goede wandelingen en lekkere diners, nog gezellig en tevens nuttig praten met vrienden, kennissen en officiële instanties die ons aan boord zijn komen opzoeken…..en het definitief vertrek is daar op Zondag 14 December om 14 u.   Het schip vaart lange tijd in open water tegen een gemiddelde snelheid van 5 knopen.Op 22 December om 4 u. ’s morgens varen we voor het eerst in het ‘pack-ice’.Pack-ice zijn platen drijvend ijs die van dun tot zeer dik, wel 10 meter, kunnen zijn en die het varen dikwijls erg bemoeilijken en soms onmogelijk maken.Naar de winter toe kan een schip daarin compleet vast geraken.Het wordt nu niet meer donker en velen onder ons blijven lange tijd op om het prachtige schouwspel te bewonderen van de ijsschotsen die voorbij schuiven of gespleten en opengereten worden door de ronde boeg van het schip.Op 24 December stelt de bemanning ons haar eigen ‘mess’ ter beschikking om van een heerlijk ‘kerstdiner’ te kunnen genieten om 17 u.Plechtig diner met kalkoen, verschillende soorten vlees, frieten, ijsroom, bier, wijn, cognac, koffie, koekjes. Om 23.30 u. Middernachtmis op het ijs.Maurice, onze dokter, heeft een altaar ineen getimmerd. Frank, de leider van de expeditie, bespeelt het orgel. Alles wordt op band opgenomen en verfilmd.We beleven samen zeer emotionele momenten in die wijde pure natuur waar geen mens ooit een voet op het ijs gezet heeft en waar de middernachtzon zich achter de einder laat vermoeden.We denken tevens aan de povere omstandigheden waarin Diegene geboren werd die later zou zeggen ‘Zie, Ik maak alles nieuw’. Met een lekkere ‘Glühwein’ gaat iedereen slapen rond 03.00u.Intussen merken we dat we vastzitten in het ijs !!Dit  is het begin van een zenuwslopende periode die zal duren tot 19 Februari 59.Een periode waar onze boot dán weer vastzit in het pack, dán weer eventjes los geraakt om tenslotte definitief vast te zitten van 16 Januari tot 12 Februari.We proberen allerlei middelen om los te geraken uit het pack-ice….maar te vergeefs.We moeten internationale hulp inroepen. Gelukkig is een procedure vastgelegd onder de verscheidene expedities. In nood zal men mekaar  helpen. Er worden kontakten gelegd met Japan en hun helikopters, met Rusland en hun ijsbrekers.Maar tenslotte is het dank zij de kontakten met de USA, die hun eigen grootste ijsbreker de Glacier naar ons sturen, dat we uit een 10 m. dik packijs verlost worden.Deze ijsbreker bevond zich, met 250 man aan boord, aan de tegenovergestelde zijde van Antarctica, moest dus eerst zelf uit het ijs geraken om dan een halve cirkel te varen in open water en weer terug zelf in het meters dik packijs naar de ‘Polarhav’ toe te sturen.Op 2 Februari om 19 u. schiet de ‘Glacier’ twee witte pijlen af, en om 05.00 u. ’s nachts landt een helikopter met kapitein  Houston van de ‘Glacier’ aan boord.Samen wordt dan de tactiek besproken die zal nodig zijn om ons uit het packijs te bevrijden.Twee dagen later om 18.30 u. is de ijsbreker met zeer veel moeite, niettegenstaande zijn 14.000 PK., tot bij de Polarhav . Hij meert langszij. Wederzijdse kennismaking … en beraad over de manier waarop het nu verder moet, gezien de zeer speciale omstandigheden en het late tijdstip in het jaar.Eind Februari moet iedereen weg uit het poolgebied op risico daar een heel jaar vast te zitten en te moeten overwinteren.Op 10 Februari beginnen we met het overladen op de ‘Glacier’ van onze ganse eigen lading, 365 Ton waarvan 65 Ton voedsel.Op 12 Februari om 18 u. stappen we allen definitief aan boord van de ijsbreker na afscheid genomen te hebben van Captain Böll en de bemanning van de Polarhav. We maken nog even mee dat de helikopter van de Glacier ‘op een ongelukkige manier crasht’. Gelukkig raakte niemand gewond. Inmiddels is een tweede kleinere Amerikaanse ijsbreker, de ‘Edisto’ aangekomen.Onze Polarhav tracht nu zo goed mogelijk de ‘Edisto’ te volgen die hem uit het drijvende packijs moet loodsen.Intussen vaart de Glacier ons naar de Leopoldbaai waar we zouden ontschepen.Het wordt nog een lange trip aangezien we samen met het pack-ice, waarin we vastzitten, mijlen ver zijn afgedreven van het punt waar we moeten aan wal gaan. Na 3 ½ mijl varen bereiken we open water.Op 14 februari 00.00 u. schakelen we over naar GMT.Zondag 15 Februari lees ik mis aan boord van de Glacier en organiseren we de activiteiten van de ganse dag : eten, praten,  kaarten, cinema.16, 17 en 18 varen we richting Leopoldbaai. Bij onze aankomst stellen we echter vast dat deze baai zich totaal losgemaakt heeft van de Antarctische ijskap. De leden van de eerste expeditie die ons zouden opvangen staan er verbaasd bij. De dag tevoren was alles nog prima geschikt voor de ontscheping van het materiaal.Dan maar op zoek naar een andere plek die moet toelaten de meer dan 365 Ton wegende lading veilig aan wal te zetten.Een goede helling naar de ijskap en genoegzaam dik ijs bij het open water dat het zwaar materiaal kan dragen zonder al te groot risico.Risico blijft er nochtans altijd. Het ijs kan openbreken op elk moment, afdrijven of zelfs kantelen met al wat er op staat of leeft.Na een halve dag zoeken, komen we bij een plek waar ontschepen mogelijk wordt. Op 19 Februari om 02.00 u. zetten we onze 3 nieuwe ‘sno-cats’ aan wal.In drie dagen tijd ontschepen we de goederen en brengen ze in veiligheid in een tussendepot van drie lange rijen kisten en tonnen, goed gemarkeerd met hoge stokken, want het door de winden afgeschraapte en opgejaagde ijs zou wel snel al dat materiaal bedekken. Elke reis heen en terug duurt 3 uur. Intussen moet tevens de basis overgedragen worden.Ieder krijgt hiervoor de minimaal nodige tijd; want, ja, de tijd dringt.Vóór eind Februari moet de Glacier uit het ijs, want dan beginnen de gekende ‘pancakes’ zich te vormen en groeit vlug de nieuwe dikke laag pack-ice.We hebben niet veel tijd om echt kennis te maken met de leden van de eerste expeditie.We kunnen hen enkel vragen om ons zo vlug mogelijk wegwijs te maken in de ruimten die we gedurende een volledig jaar zullen bezetten.Zijzelf helpen ons zoveel mogelijk. De ‘pancakes’ beginnen zich al te vormen op het open water. Op Zaterdag 21 Februari verlaat om 15 u. de eerste Belgische Expeditie de basis.Aan boord van de Glacier varen ze af om 18.30, richting ‘Polarhav’ die hen moet opvangen en naar Cape Town voeren.  Vanaf nu staan we er alleen voor en moeten we in alles zelf onze plan trekken.  Aangezien we zeer laat op Antarctica zijn aangekomen moeten we reeds van bij de aanvang de geplande ‘raid’ naar de bergen voorbereiden.5 sno-cats en 7 man ( Frank, Jacques, Roger, Serge, Riri, Georges, Yvan ), 24 kisten van ongeveer 30 Kg. en eten voor 80 dagen. Ook Ken en Tony met de twee hondensleeën moeten bevoorraad worden.Goede afspraken worden gemaakt voor onderlinge kontakten tussen de sno-cats, de sleeën en de basis.Kontakten met de basis om 08.00 u. , 14.30 u. en 21.00 u.De raid naar de bergen maakt deel uit van het wetenschappelijk programma van de expeditie.Onderzoek van de samenstelling van het gesteente, de ouderdom, de oorsprong en de geschiedenis. Maar ook de regio gelegen ‘tussen’ de basis en het gebergte  stelt vele vragen waarop een antwoord gezocht wordt dank zij verticale en horizontale peilingen.Het continent is absoluut ongekend en de bedoeling van de zovele expedities is een betere globale kennis ervan samen met een langzaam op te bouwen grondige kennis van zijn geschiedenis en zijn invloed op het klimaat over de ganse wereld.         Op 12 Maart om 14.00 u. vertrekt de 1° raid.We blijven met 13 man achter op de basis.We graven een nieuwe gang in het ijs voor het stockeren van materiaal, en maken de oude bestaande vrij.We herstellen de ‘muskeg’, het enige kleinere voertuig waarover de basis nu nog beschikt na het vertrek van de sno-cats. We gaan verder met het organiseren van het dagelijks leven : koken, wassen, kuisen, afwassen, het onderhoud van de 3 dieselmotoren die de basis voorzien van de nodige elektrische stroom.Onderhoud van de verwarmingsinstallatie die de basis voorziet van warme verse lucht.Dagelijkse aanvoer van de nodige ijsblokken die de basis het nodige water moeten geven.Deze blokken worden tot water gesmolten dank zij de dubbele wand van de kuip waarin ze terecht komen.Deze dubbele wand wordt verhit door de uitlaatgassen van de dieselmotoren.   We zijn intussen halfmaart 1959 en naderen het Paasfeest.Het dagelijks leventje gaat zijn gang.Herstelling van de verwarmingsinstallatie.De stockeerruimte voor de mazout en de hoofdgang worden grondig onder handen genomen en gekuist.We graven nog een ruimte in het ijs die moet dienen voor een van onze specialisten.   Het anker van één van de krachtgroepen wordt schoon geveegd met schuurpapier. Op Palmzondag vieren we eucharistie om 18.30 u.Daarna eten we samen een ‘fondue bourguignone met een lekker glas rode wijn.De dag eindigt met een film “Kapitein zonder wet”.’s Anderendaags maak ik ijsroom als dessert bij het middagmaal.’s Avonds zit ik dan weer tot 00.01 u. aan de oven om brood te bakken voor een paar dagen.Intussen praten en discussiëren we flink. De ganse basis is in drie maanden tijd bedolven onder het ijs. Bij onze aankomst stak ze nog een goede halve meter uit het ijs.Sneeuwen doet het praktisch nooit, de lucht is immers niet vochtig genoeg.Maar de harde winden schrapen het ijs af en leggen het weer neer achter elk voorwerp dat op het ijs ligt…..dus ook de ganse basis, of wat er nog boven het ijs van uitsteekt.De gemiddelde temperatuur buiten ligt op dit moment tussen –10° en – 20°. Telkens als een van ons wil naar buiten gaan om een bepaald werk te verrichten (niemand gaat naar buiten om enkel te genieten !! ) moet hij dus speciale warme, en zo mogelijk droge, kleding aantrekken.Neem dat we een nieuwe voorraad water moeten inslaan.Dat vraagt wel even tijd, want, zoals gezegd moet je speciale kleding aantrekken.Kousen, speciaal schoeisel, pullover, warme vest of anorak.En zeker de speciale bril niet vergeten !!Deze laatste dampt dan wel even aan bij het buitenkomen in de ijskoude lucht.       Je probeert dan de glazen langs de binnenkant (want hij dampt langs binnen aan! ) af te vegen met de duim van je handschoen, wat niet zo gemakkelijk is. En dan ben je klaar om naar een sno-cat of muskeg te gaan, deze met een schop los te maken uit het ijs (= een half uur hard werk), dan iets verder een paar sleeën op te halen die ook moeten los gemaakt worden uit de vaste sneeuw en vastgemaakt aan de sno-cat om tenslotte zo’n 5 Km. verder ijsblokken te gaan zagen, uit te steken, in de sleeën te laden en terug te keren naar de basis.We moeten zo’n 5 Km. van de basis weg omdat het ijs rond de basis besmeurd is door de uitwerpselen van de honden, en dus onhygiënisch om te drinken.Het valluik dat de grote cilinder afsluit waarin het ijs terecht komt wordt opengemaakt en het ijs wordt in de cilinder gegooid waar het langzaam kan smelten dank zij de warme uitlaatgassen van de generatoren.Het werk is dan nog niet gedaan want sno-cat of muskeg en sleeën moeten terug op hun plaats gebracht worden en zo goed mogelijk beschermd tegen de koude.Dan kom je zelf terug met een stijf nat vervroren pak dat je uitschiet en dat langzaam ineenschrompelt.Warme kleren doen dan wel echt deugd !!Je bent dan wel 2 à 3 uren vlijtig bezig geweest in de soms bijtende kou. Maar begrijp je wat het betekent als je een uur later datzelfde, dit keer ontdooide natte pak weer moet aantrekken en daarmee naar buiten gaan zes meter hoger?!Vermenigvuldig die kleine inspanningen met honderd….en je begrijpt dat dit je erg lastig kan maken, en dat spanningen tussen mensen niet ver weg zijn.    Je hebt daarbij niet zoveel gelegenheden om echt te ontspannen.Je familie is er niet, je vrienden zijn ver weg, je geliefde speelt in je hoofd, je mag nooit ‘alleen’ even weg naar buiten, je zit in een tredmolen met een welbepaalde opgave die moet vervuld worden, want Jij bent de enige NU die dat kan.Het wellukken van een ganse expeditie hangt mede van jou af.Daarom kan lekker en gevarieerd eten de moraal wel hoog houden.Ook ontspanning is broodnodig, maar ze ligt altijd binnen bepaalde ruimten.Darts, ping-pong, kaartspel, schaken en dammen zijn welkome activiteiten.Daarbij komen nog enige filmen, en vooral honderden speelplaten die we kunnen draaien.We moeten dan wel afspreken dat een speelplaat die opgelegd is door een van de leden niet zo maar door een ander lid kan vervangen worden omdat ze hem niet aanstaat.Ze MOET blijven draaien zolang degene die ze opgelegd heeft dat wil en aanwezig blijft in de living.Ping-pong MOET eindigen om 23.00 u. omwille van de nodige rust die moet heersen tijdens de nacht ( of wat er soms van de nacht overblijft ).De balletjes inderdaad wippen vrolijk op de houten vloer en iedereen kan dat horen vanuit zijn alkoof; en dat stoort wel even als je wil slapen.Met het dartspel zijn we moeten ophouden vanaf het ogenblik dat de darts dwars over de ganse living vlogen….dat werd wel wat gevaarlijk voor diegenen die rustig zitten te lezen of een pijp of een sigaret of een sigaar roken.      Er zijn tevens momenten dat een geweldige ‘fiesta’ spontaan losbreekt !!Potten en pannen moeten het dan bekopen, maar het is zo plezant en ontspannend …ook met de lekkere, overvloedige en welkome drank.Hier mag ik dan wel zeggen dat het ‘vrij ter beschikking stellen’ op elk ogenblik van de dag of de nacht van alle alcoholische dranken ( whisky, gin, jenever, cognac, grand marnier, rum…) een waar succes is geweest, m.a.w. op geen enkel moment een probleem. heeft opgeleverd.Er zijn dagen geweest dat niemand aan een fles komt.Er zijn dan ook dagen dat drank duchtig heeft kunnen helpen om bepaalde spanningen te boven te komen. Depressie, verdriet, neerslachtigheid, het gevoel van ‘ver van huis’……En dat is zeker goud waard. Het moet natuurlijk wel goed in de hand gehouden worden. Men moet inderdaad kunnen werken met mensen die evenwichtig reageren in de soms moeilijke omstandigheden. 27 Maart  -   Goede VrijdagMet ‘goede vrijdag’ doe ik, na een korte inleiding, om 15.15 u. de kruisweg samen met diegenen die daaraan willen deelnemen.De eerste Raid naar de bergen, met 9 leden, is nog altijd geblokkeerd door de storm.In het vooruitzicht van de landing van een Russisch vliegtuig dat ons zou komen bezoeken effenen en markeren we met vaten een brede en lange ijspiste. 28 Maart,  Paasavond (middernacht) We vieren eucharistie om 00.00 u. met de aanwezige christenen.Paasdag vieren we op z’n paasbest met een lekker diner en vele rustige momenten.Met Paasmaandag moeten we weer hard aan ’t werk om dringend 24 vaten kerozène op te halen.   Deze worden gestockeerd in de speciale ruimte die daarvoor was klaargemaakt.      1 April  Een onschuldige Aprilgrap kan er even af :  De man van wacht roept iedereen op om 07.15u., en voor René is er wat speciaals :‘René de generatoren lopen warm !!’En heel gewetensvol loopt René recht uit zijn bed in allerijl naar die generatoren.Mooi bewijs van  verantwoordelijkheidszin !!  2 April  ZondagWe vernemen dat de eerste expeditie terug thuis is.Hun wordt een plechtige ontvangst aangeboden met  koning Boudewijn en de ministers. De zondag morgen is gewoonlijk een kalme morgen.Velen blijven wat langer slapen.Zo kan ik rustig naar mooie muziek luisteren en wat lezen.Op andere ogenblikken is het wel hard werken en de hand slaan aan alles.Zo moeten op zekere dag de injectiepomp en een inspuitklep hersteld en vervangen worden. Een paar man gaan een waterpomp halen in het depot dat op 25 Km. van de basis ligt.Intussen wordt er ook gedacht aan het samenstellen van inlichtingen die nuttig kunnen zijn voor de derde expeditie.We praten en discussiëren soms flink, maar altijd interessant, over huwelijk, verloving, opvoeding, maar ook over vogels, de natuur…. We vernemen zopas dat de Raid aangekomen is op de hoogvlakte achter de grote diepe kloven in het ijs in de omgeving van de Sor Rondanen, en dat zij zich klaar maken voor de terugtocht via de Romnesrots. 19 April. Een gek idee komt in ons op : we gaan ons allen kaal scheren !!! Zo gezegd zo gedaan.En dan maar foto’s nemen van mekaar.Zo zijn de kleinste of de zotste dingen goed om het hoofd koel te houden en een blijde ontspannen sfeer in stand te houden.Buiten is het nu donker van 03.00 u. tot 06.00 u. met een temperatuur rond de –20° en winden met een snelheid van 30 tot 70 Km.We kunnen tamelijk regelmatig telefoneren naar huis of naar vrienden gedurende zowat 15 minuten.Soms is die verbinding uitstekend, dikwijls nochtans gaat het in ‘simplex’. Maar ook dat geraakt men gewoon. Je weet wel, je kan enkel luisteren naar wat A zegt aan de ene kant van de telefoon totdat A een einde stelt aan zijn mededeling. Dan kan jij reageren en op jouw beurt vrij praten in solo.   De huidige GSM bestond toen nog niet !!! Gedurende verschillende dagen krijgen we geen nieuws van de Raid.Wat gebeurt er met hen ? Wij zijn wel erg ongerust.Eindelijk op 23 April om 14.00u. een samenvatting van het nieuws.“Benzine geraakt stilaan op. Nog 70 Km. verwijderd van de basis. Er is nog maar één sno-cat in goede staat.” Op 26 April na het avondeten zien we rond 20.00u. in de verte de eerste lichten van de Raid.Ik bereid een heerlijk versterkend avondmaal voor de leden van de Raid die wel uitgeput zullen zijn : soep, rumsteak, brood, kaas, enz.En inderdaad als ze binnen komen vliegen ze op het eten en de koffie alsof ze niets meer gegeten hadden de laatste dagen.      Ze zouden dan ook een vijftal dagen echte rust nemen.Er zijn slechts 2 sno-cats teruggekomen. De drie andere moesten achtergelaten worden door gemis aan fuel.De Raidmen schijnen echt geleden te hebben en lijken psychologisch geraakt. Op 1 Mei beslissen de Raidmen terug aan het werk te gaan.Ikzelf voel me wat verzwakt. De dokter verzorgt me met een paar masssages en vitaminen.De 11° Mei neem ik een dagje verlof. Georgy en Pedro vervangen me voor de keuken. In de loop van de volgende dagen gaan enige leden met de sno-cat en de muskeg naar het depot om een maximum vaten kerozène op te halen in het vooruitzicht van het recupereren van de drie achtergelaten sno-cats.   We vernemen intussen dat de 3° expeditie zou kunnen vertrekken op 22 November om op Antarctica aan te komen rond eind December en zo de tweede expeditie af te lossen. 17 Mei : Pinksteren. Ik tracht met een speciaal menu de sfeer wat plechtig te maken en op die manier afwisseling te brengen in het tamelijk eentonig alledaagse doen en laten.Er wordt natuurlijk sterk gedacht aan het recupereren van de 3 achtergelaten snocats.Maar het enthousiasme is niet erg groot om tot bij de Romnes te geraken bij weersomstandigheden die zeker niet beter worden in de nabije toekomst..Slecht weder, zeer veel wind, slechts vier uurtjes echt licht…we gaan naar het putje van de winter, en dat zegt wel wat.                                 19 MeiNa nieuwe mechanische moeilijkheden met onderdelen van de sno-cats besluit Frank de recuperatie-raid te verschuiven naar het begin van de lente.Deze beslissing brengt rust bij de geïnteresseerden.De eerst geplande operatie wordt dan ook vervangen door een dubbele actie : 3 man zullen voor 15 dagen naar de Breidbay gaan en een andere groep van 3 man zal voor enige dagen onder de tent gaan leven (met een radiopost als verbinding) om de reactie van het lichaam te testen bij grote koude.Na deze beslissing wil Frank dat er een groot feest gehouden wordtZo gezegd, zo gedaan !Om 06.00u. kruipen de laatsten in hun bed.De volgende dagen wordt alles rustig voorbereid voor het vertrek van de eerste drie.Hun vertrek is vastgelegd op 25 Mei.’s Anderendaags zouden ook de drie anderen vertrekken.Het is licht buiten van ongeveer 07.00u. tot 14.00u. met winden rond de 45 knopen bij min 20°.Op de basis zelf werken we verder aan het onderhoud ervan.We bouwen tevens een igloo.Yvan, onze specialist in glaciologie, is begonnen met het graven van een gang die schuin naar beneden loopt maar binnen de basis blijft.De bedoeling hiervan is de verscheidene lagen ijs naar de diepte toe te onderzoeken.Daarin, inderdaad, kan men vele gebeurtenissen uit het verleden lezen en veronderstellen : het weder, het klimaat, overblijfselen van actieve vulkanen, bestaan en leven van flora en fauna in het vroegere en huidige poolgebied, enz.    Verscheidene reizen naar het tussendepot hebben voor gevolg dat de twee depots ‘allerlei’ en ‘wetenschap’ volledig leeggehaald zijn en overgebracht naar de basis.      20 Juni We vernemen dat er op 20 Juni op het thuisfront een groot feest gegeven wordt voor de familieleden van onze expeditie. Een prachtig idee !!Ook diezelfde avond om 20.00u. vieren wij  ‘midwinter’.We vinden in de kist ‘allerlei’ materiaal voor versiering en vermomming.Een rijk buffet geeft al een eerste feestelijke sfeer : Hors d’oeuvre : koninginnehapjes met garnalenTomatensoepGebraden kipFrietenIjs met chocoladeChoux à la crèmeRosé en rode wijn (St Emilion)KoffieSterke dranken Na het diner barst de fiesta los : muziek, dans, confettis, vermomming…..tot 07.00u. in de morgen.Machtige losse sfeer dank zij een drietal onder ons die werkelijk specialist zijn in het creëren van feestelijke ambiance !!Ook dat is goud waard in een groep. Er zijn intussen 6 hondjes geworpen., zij stellen het zeer goed maar blijven nog wat binnen omwille van de grote kou.De volwassen honden leven buiten.Soms moeten ze wel even binnen gebracht worden om de sneeuw te ontdooien die tot grote ijsklompen vastgevroren zit aan hun vacht.We maken ook nog een speciaal valluik dat moet toelaten het huisvuil gemakkelijker te evacueren.Het huisvuil zelf  bergen we in lege tonnen. 25 Juni In Brussel wordt het ‘Nationaal Centrum voor Antarctica’ officieel geopend.        Zondag 28 JuniMijn 2de  verlofdag.Ik profiteer ervan om samen met een paar man even naar buiten te gaan en de iglo te bezichtigen die prachtig stand houdt.Stilaan beginnen de dagen reeds te lengen. 2  JuliWe vernemen het huwelijk van Prins Albert met Paola.We volgen langs de radio de ganse ceremonie en heffen het glas op hun gezondheid en heilvolle toekomst.    Iedereen begint te voelen wat 6 maanden Antarctica betekenen op menselijk vlak !!Spanningen doen zich makkelijker voor dan in het begin.Na 6 maanden kan niemand nog verstoppertje spelen en moet iedereen wel zichzelf tonen zoals hij werkelijk is ! En dat brengt soms enige verrassingen met zich mee. De Kapitein beslist dat de recuperatieraid, waar achtergelaten sno-cats worden teruggehaald, vertrekt op 25 Juli.Na verscheidene gesprekken met het thuisfront wordt er beslist dat er geen Raid naar de Zuidpool zelf zal georganiseerd worden.In de plaats daarvan stelt Frank voor dat de Sor Rondanenbergen zouden onderzocht worden. 15 JuliGrote kuis van de keuken. Met een paar man schrobben we alles zuiverWe hadden ook een paar parkieten meegenomen die nu vrij rondvliegen in de basis en gemakkelijk op de hand komen zitten.De telefonische communicaties zijn en blijven op dit moment zeer slecht.Niet te verwonderen want we vernemen dat er een van de grootste uitbarstingen ooit heeft plaats gehad op de zon. Een eerste explosie enige dagen geleden. Zij veroorzaakte op de zon een krater met een doormeter van 50 maal de aarde.Een tweede explosie maakte een krater van 25 maal de aarde.Geen enkele telefonische communicatie op aarde was mogelijk gedurende vele uren.         21 JuliNationale feestdagAperitief om 13.00u.Feestelijk diner om 13.30u.’s Avonds heffen we het glas op het heil van het koningshuis.  22 JuliDe  sno-cat op het thuisfront is hersteld en wordt uit de garage gehaald.Yvan geholpen door Toto graaft verder aan de gang.Eén van de hondjes is verloren in de blizzard. 25 JuliHet verloren hondje is terug gevonden door Ken en Hubert. Het lag al totaal ingedoken in de sneeuw die door zijn lichaamswarmte gesmolten was. 26 JuliDe zon komt voor de eerste keer terug even boven de horizont.Dat geeft een fantastisch aangenaam gevoelen.Jacques is intussen vanuit het depot met de sno-cat teruggekomen omdat de motor warm liep.We discussiëren onder mekaar om te weten of er in Brussel een ‘leider’ nodig is die een ‘wetenschapper’ is of een ‘operationeel’ …Ik heb de indruk dat we allemaal, onbewust, een echt gezellige levenssfeer willen opbouwen onder mekaar op de basis. Het doet deugd dit te kunnen vaststellen.Er wordt ons ook vanuit Brussel gevraagd of iemand van de 2° een jaar zou willen overblijven als ‘leider’ van de 3° expeditie.Een paar leden zien dat wel zitten, mits bepaalde condities. De volgende dagen blijft het weder bar slecht en is het onmogelijk buiten te werken.We zijn dan ook bezig met het opmaken van lijsten ten gerieve van de volgende expeditie.Hubert, Ludo en ikzelf brengen een kort bezoek aan de twee leden van de expeditie die zich op een zekere afstand van de basis in de houten verpakkingskist van een sno-cat  hebben teruggetrokken als experiment voor overleving.Ze ontvangen ons met een warme tas thee en een heerlijke cigarillo, en vertellen ons dat ze meestal in hun slaapzak blijven bij temperaturen van –10° tot –15°. Verlichting gaat op basis van kaarslicht, en het voedsel is dat wat in de voorraadkisten steekt voor een Raid : pemican, boter, beschuiten, enz. Ook dat wordt dus uitgetest.Ze stellen het zeer goed. We blijven ongeveer één uur bij hen.De terugkeer is tamelijk gemakkelijk omdat de weg naar deze ‘woning’ gebaliseerd werd en dat de grote ‘schijnwerper’ op de basis aangestoken werd.  1 Augustus : Jacques, Hubert en onze twee mensen uit het ‘overlevingskamp’ gaan 34 vaten kerozène ophalen uit het depot.We profiteren zo van enige beterschap van het weder.’s Avonds spreken we een hele tijd over de terugreis ! Er blijven echter nog 6 maanden samen te leven op de basis !  Het weder is soms zo slecht ( winden met een snelheid tot 70 knopen ) dat, om buiten te geraken, we het ijs moeten breken dat zich gevormd heeft boven op het valluik van de ingang.We leggen de laatste hand aan rapporten die zullen verstuurd worden ten gerieve van de derde expeditie.We weten nu dat Guido Derom de leider is van de volgende expeditie.We vernemen ook dat de ‘Erika Dan’ weerhouden werd als schip dat de derde expeditie zal vervoeren .Het is een Noors schip gemaakt om in het ijs te varen, zonder echter ijsbreker te zijn.De 3° expeditie zal ook twee vliegtuigen meebrengen : een Piper en een Otter. 11 AugustusDeze namiddag heb ik met Guy della Faille (mijn voorganger ) kunnen praten. Hij verzekert me dat hij alles doet om mijn opvolger te helpen bij het samenstellen van de voedingslijst en bij alle bijhorende problemen.Frank vraagt ons dat alle rapporten zouden klaar zijn tegen aanstaande Vrijdag. We proeven vandaag de mosselen die we in diepvries hadden meegekregen als experiment.Ja de diepvriestechniek staat in 1959 nog in haar kinderschoenen !In hun verpakking, een ijzeren doos, zijn de rouwe mosselen  heerlijk !!. Gekookt hebben ze echter geen smaak. We beschikken natuurlijk ook niet over verse groenten !!    14 AugustusIk bak sandwiches voor ’s avonds en ’s anderendaags. 15 AugustusEen van de honden, ‘Mickey’, is gebeten in de achterpoot. Waarschijnlijk werd zijn “karakter” niet door de andere honden geapprecieerd en werd hij uitgestoten. Onze dokter moet de wonde reinigen en naaien.Interessant intermezzo waar we allen staan naar te kijken. 17 AugustusPer telefoon maak ik kennis met mijn opvolger, een man van 47 jaar, priester-dokter- psychiater. 19 Augustus : prachtig weder. Wat doet het goed naar buiten te kunnen gaan en frisse lucht te kunnen ademen !!!We kunnen weer buiten werken en VDS werkt verder aan de constructie van twee wetenschappelijke apparaten voor de meting van de zonneschijn en de positie van de sterren ( Albedo ).We vernemen dat de pinguïn die de eerste expeditie had meegnomen en cadeau gedaan werd aan de Antwerpse zoo gestorven is.We bespreken de constructie van de ‘Auroretoren’die moet dienen om een speciale camera te installeren die de sterren en het hemels uitspansel regelmatig moet fotograferen.Intussen wordt er gewerkt aan het opzetten van een tweede Rhombic-antenne.  Dit is een zeer speciale antenne in ruitvorm, met een correct berekende inclinatie die maakt dat de radiogolven onder de juiste hoek weerkaatsen op de ionosfeer en zo direct terecht komen in België.Met een paar andere leden oefen ik in ‘morse’.Uitzenden gaat goed, maar opnemen ?!Veel oefening nog nodig.                                Wij vernemen dat de russen een raket gelanceerd hebben die op de maan zou moeten landen.Ze hebben tevens een nieuwe ijsbreker in dienst genomen die zijn stuwkracht haalt uit atoomkracht. Onze toekomstige Raid wordt besproken : recuperatieraid (van de sno-cats) en eigenlijke doelgerichte raid zullen één raid vormen. We vernemen dat in België het leger zal hervormd worden en de legerdienst herleid tot 12 maanden.Onze kerstkaarten zullen het beeld weergeven van de expeditie die kerstmis viert op het ijs met de Polarhav op de achtergrond.                             20 AugustusDe sno-cat van Jacques staat in brand : het ganse elektrische circuit is vernield.8 dagen werk. We hebben echt geen geluk met die voertuigen !!Er blijft er amper één over dat in perfecte staat is.Ook de ‘muskeg’ heeft zijn ziel gegeven. 21 AugustusJacques, Hubert en anderen werken aan de ‘Auroretoren’.     22 AugustusKen en Tony bereiden zich voor om naar de Breid-Bay te vertrekken en zeehonden te jagen.Gaston, Serge, Frank en Ludo gaan met de sno-cat naar de baai om de antennes en het radioapparaat te testen.Vanaf 16 u. zijn we in contact met de Martiniclub in Brussel waar de families van de expeditieleden uitgenodigd werden voor een contact met ons.Ieder van ons krijgt 5 minuten om met familie te praten.Het doet wel even deugd die stemmen te horen.  23 Augustus ( Zondag ) -29° , 6 à 16 knopen wind,  zonneschijn.Ken en Tony zijn vanmorgen om 07.00u. vertrokken.Frank, Gaston, Serge en Ludo vertrekken rond 09.30u.Hubert zal zorgen voor de pasgeboren hondjes en voor de hond Mickey die nog steeds pijn heeft van de beten.Voor ’s middags heb ik kip klaargemaakt met appelspijs, ijsroom met aardbeien als dessert, en rode wijn.Er hangt een ‘fiestasfeer’ in de lucht. Zomaar…Jacques en Pedro doen de afwas terwijl ik de maaltijd klaar maak voor de vier mannen die vanavond terugkomen en verder nog koffie brand gedurende ongeveer één uur.   Na de afwas luistert Jacques naar de 6° symfonie van Beethoven, Pedro is in slaap gevallen, Jos is juist opgestaan ( hij had de nachtdienst ), Bos loopt een beetje rond, Hubert is even weg om de puppies naar binnen te brengen. Hij profiteert van het prachtige weer om even buiten te blijven. Ikzelf zit op mijn bed met de rug tegen de leuning om dit alles  te noteren.Rond 17.00u. zijn de 4 raidmen terug. Ludo is bijna in een ijsspleet gegleden nadat hij onvoorzichtig geweest is. Hij was namelijk even weg van de sno-cat naar de uiterste kant van het ijs waar hij in een onzichtbare kloof met één been weggleed. Bij het terugkomen is zijn gezicht bijna vervroren bij een sterke wind en -35°.Ter plaatse heeft hij ook trachten te filmen maar na 5 minuten vertraagde en blokkeerde zijn apparaat..     ’s Avonds draaien we weer een van de 20 grote filmen.De meeste van deze grote filmen draaien we telkens weer opnieuw, ze laten ons toe even uit het beperkte levensmilieu in verbeelding te ontsnappen !!   24 Augustus  -28° , wind 25 knopen, chasse-neige.Twee van de kleine hondjes zijn verdwaald.We vernemen dat de 3° expeditie zal bestaan uit 21 man onder leiding van Guido Derom.Er komen nog 12 specialisten mee voor een korte ‘zomerexpeditie’.Zij zullen met ons terugkeren.Twee vliegtuigen zullen ter plaatse blijven. Om 23.00u. breekt een echte fiesta uit. Die hing al lang in de lucht.Onze weermensen komen met de melding dat in het barslechte weer ook de derde weerbalon gecrasht is : gelegenheid om met de fiesta 3 flessen champagne te kraken.We vieren ook het 250° uur dat Frank telefoneert : weer een gelegenheid om een fles champagne te openen.En zo gaat het feest door tot 07.00u. ’s morgens.Het is een welgekome uitlaatklep na 8 maanden Antarctica.  25 AugustusHubert vindt een van de twee puppies terug. Het gewone binnenwerk loopt door, maar buiten is er niet veel te doen omwille van het slechte weer.Toch beginnen we aan de installatie van de 2° Rhombicantenne, en werken we voort aan de Auroretoren.Deze dagen is regelmatig de uitgang van de basis door de invallende sneeuw geblokkeerd en moet dus telkens met de schop vrij gemaakt worden (minstens een half uur werk).          27 AugusutusYvan installeert een laboratorium in de gang die hij uitgegraven heeft. Een moeilijke taak.De sfeer op de basis is soms wel even gespannen. Ook dat is normaal na 8 maanden Antarctica. Iedereen is gemakkelijk bezig met zichzelf en de eigen problemen. Iedereen stelt zich ook wel de vraag naar de toekomst.Tony en Ken zijn vanmiddag teruggekomen van hun raid naar de Breid Bay en de Leopoldbaai.Van daaruit konden ze geen ‘vrij’ water ontwaren. 28 AugustusBos is vannacht 1/1/2 uur bezig geweest om buiten te geraken. Heel de uitgangkoker lag vol sneeuw.Rond de middag staan de vier pijlers voor de nieuwe Rhombicantenne recht en zijn vast geankerd. 30 Augustus   ZondagHubert, Rhombic en Gaston werken verder de installatie af van de Rhombicantenne.Om 15.00u. is het werk af en wordt de antenne ingehuldigd.Ze werkt  ‘fantastisch goed’ !!! Ze moet dienen voor al onze telefonische en telegrafische verbindingen.Om 18.00u. lees ik mis. Ze wordt door Ludo gefilmd.Om 23.30u. geeft één van de dynamo’s een onrustwekkend teken. Ik help René met de vervanging van één inspuitklep. 31 AugustusHet platform voor de Auroretoren wordt gemonteerd. 4 September -34°, wind 30 knopen, chasse-neige.Ken brengt de honden binnen.3 honden zijn verloren gelopen. 8 SeptemberKen en Tony gaan op zoek naar de drie verloren honden Gus, Armand en Fanny.Hubert vindt ’s morgens Armand erg verzwakt bij de lege vaten.Ken en Tony komen in de late namiddag terug met Gus en Fanny die ze per toeval op 6 mijl ver aangetroffen hebben. Beide leken een zeehond te hebben aangevallen. Ze hebben in ieder geval geweldige honger.  Ludo helpt me om de buis van de Wansonverwarming te reinigen. Die zat vol sneeuw.’s Avonds oefen ik een beetje ‘morseseinen’ met Serge en Arthur. 9 SeptemberFrank, Jacques, Hubert, Ludo en Roger K. vertrekken met twee sno-cats naar het depot om rond 13.30u. terug te komen met twee sleden vol ‘voedselproducten’.De algemene sfeer is ontspannen en iedereen is aan ’t werk.   11 SeptemberIk sta op om 05.00u. om een achttal broden te bakken goed voor twee à drie dagen.Om 17.15u. heb ik een formidabel goede telefonische verbinding met Brussel.Dat doet wel even deugd !!       12 SeptemberWe vernemen dat de Russen een raket gelanceerd hebben die morgen om 22.10u. de  maan moet bereiken. Ze hebben tevens een ijsbreker gelanceerd die op atoomkracht vaart en die zijn maidentrip zal maken naar Antarctica.Frank profiteert van de gelegenheid om enige interne zaken op punt te zetten en er iedereen op te wijzen dat men ook moet kunnen toegeven een fout begaan te hebben. 13 SeptemberTony en Maurice zijn buiten de honden gaan filmen.Op zeker ogenblik zijn de honden met de slee er alleen vandoor gegaan !! 14 SeptemberIk krijg een hele dag verlof !Georgy vervangt me in de keuken. Jacques is ‘Marie’(= helper in de keuken).Ik rust de ganse dag. 15 SeptemberFrank zegt me dat hij een zeer interessante discussie heeft gehad met de ‘mecanos’.Ze zegden hem hoe ‘zwaar’ het werk ‘buiten’ is, terwijl anderen rustig ‘binnen’ zitten.Deze discussie heeft waarschijnlijk wel een invloed op de beslissing de ‘recuperatieraid’ uit te stellen en anders te organiseren.Dat schijnt tevens de mening te zijn van Jacques.Frank vraagt ons het aantal gewenste Kerstkaarten.Waarschijnlijk zal het gekozen motief op de kaart een foto zijn van de middernachtmis op het ijs met de Polarhav op de achtergrond. 16 SeptemberDe Lente schijnt wakker geworden.Ik profiteer ervan om even naar buiten te gaan  : botten aan, pullover, Amerikaanse vest, leren muts, gewone handschoenen, zonnebril.Ook andere leden zijn naar buiten gekomen om te filmen of enig werk te verrichten.Ik kan naar huis telefoneren. Een goede verbinding. Heb mijn zus aan de telefoon.Ze zegt me dat moeder de weken begint af te tellen voor de terugreis : nog 20 zondagen.! Ken en Hubert profiteren van het goede weer om naar de Breidbay een paar zeehonden te jagen. De honden hebben nieuw voedsel nodig.’s Anderendaags gaan ook Tony en Ludo naar de Breidbay.De Aurorecabine wordt verder geïnstalleerd. Ze gelijkt op een roodgeverfde vogeltil.Frank deelt mee dat de Raid ‘recuperatie’ geannuleerd wordt. Iedereen is er erg blij mee.We vernemen dat de families uitgenodigd zijn in Jurbize waar ze naar ons kunnen telefoneren.Gedurende 1/1/2 uur blijven we in contact met de aanwezige families of kennissen. ’s Avonds spelen we een partij bridge, dit keer met Toto, Serge en Gaston die het wil leren. 20 September.    Zondag  -35° , wind 4 knopen, blauwe hemel, volle zon.Op voorstel van Frank vertrekken zij die willen naar de Leopoldbaai voor een soort ‘pick-nick’.     Om 09.00u. gaan mee :   Frank, Maurice, Rhombic, René en  ikzelf in een eertse sno-cat.Jacques, Serge, VDS, en Jos in een tweede sno-cat.Onderweg krijgen we muziek die ons doorgestuurd wordt vanuit de basis waarmee we regelmatig ook contact houden.Rond 11 u. komen we aan. Jacques, René, Maurice en ikzelf maken een twee uur durende wandeling langs de grote gletsjer.Ik wil filmen maar stel vast dat de film binnen in het apparaat gebroken is omwille van de grote kou -35° !!Na de wandeling bereid ik koffie op een primusvuurtje, we voegen daar wat suiker en melk aan toe en eten enige biscuits met boter en saucisson.We hebben daar ter plaatse ook Ken en Hubert ontmoet die 4 zeehonden hadden gedood.Stukken daarvan nemen we mee naar de basis.Bij de terugkeer hebben we bijna een complete ‘white-out’. Alles is ‘wit’. Je hebt geen referentiepunt meer noch naar boven noch naar de grond toe.Je hebt ook geen notie meer van afstand of omvang van voorwerpen.Je weet niet of wat je ziet een sno-cat is die op 100 meter ver staat, ofwel een stok die recht staat in het ijs op een paar meter afstand.Deze uitstap heeft ons allen heel veel deugd gedaan. ’s Anderendaags wordt er gewerkt aan de plaatsing van een 2 meter hoge cilinder in het gebouw ‘wetenschappen’.Hij moet dienen als observatietoren voor de meteorologische dienst.Boven op de cilinder komt een bollen doorzichtige plastieken koepel.Het is nu klaarlichte dag vanaf 04.00 u. tot 16.00u.De gemiddelde temperatuur is -30°. 24 September;Frank stelt me voor om samen met Jacques, Bos, Gaston, Riri en Roger K. de zeehonden op te halen die door Tonny en Ken geschoten werden in de Leopoldbaai.     Het weer is weer prachtig en het doet goed even buiten te zijn.Serge en Toto vervangen me in de keuken . Z.G. !Intussen is de nieuwe uitgang voor de basis afgewerkt : prima !!’s Avonds echter merken we dat omwille van die nieuwe uitgang de temperatuur in de gang met 6° gestegen is. Bij mooi weer moet de uitgang opengezet worden of de ganse gang smelt weg.Toto stelt mij de vraag of het niet interessant zou zijn enige ‘antigeluidspanelen’ te plaatsen tegen de buitenwand van mijn cabine ( mijn cabine grenst aan de living !! ). We werken ook nog verder aan het onderstutten van de gang en de ruimte waar de mazoutvaten gestockeerd worden.Een nieuwe dynamogroep wordt binnengehaald.De oude houten trap wordt uiteengenomen. 28 September’s Avonds ben ik haarkapper voor 4 man.Daarna volgt de was van klein linnen en daarna die van de keukenhanddoeken, tot 01.30u.Morgen, als ik tijd heb, volgt dan de was van de gewone handdoeken.VDS heeft intussen de pick-up hersteld. Een kabeltje was losgeraakt binnenin.Morgen tevens weer brood bakken vanaf 05.00u.Ik moet telkens weer afspreken met de ‘radiotechnici’ omwille van het aan- en uitspringen van de weerstanden in de elektrische oven.Die schommelingen doen de lampen van de zender springen ! We hebben nu pas de diaprojector in het tussendepot gevonden en maken van de gelegenheid gebruik om enige dia’s van Jos te projecteren. Ken en Tony zouden over 10 dagen naar de bergen vertrekken voor een zestal maanden.Frank, Riri, Roger en Ludo zouden met een sno-cat de twee hondensleeën begeleiden tot aan de Romnes.Ludo is erg blij met dit voorstel, gezien de mooie reportage met foto’s die hier kan gemaakt worden. Plots merken we dat het water ‘rossig’ is. Waarom ???Alle leidingen worden gepurgeerd…dat helpt. Toch is alles niet opgelost. We blijven zoeken.De schouwen voor de uitlaat worden verhoogd. Ken en Tony vragen me de geschenken die hen te beurt vallen met Kerstmis en Nieuwjaar nu reeds te geven.Zo willen zij vóór hun vertrek de schenkers nog bedanken. We hebben inderdaad een hele serie geschenken mee die door familieleden en vrienden aangebracht werden vóór het vertrek en die aan de belanghebbenden zouden uitgedeeld worden op bepaalde persoonlijke of officiële feestdagen.       2 OktoberFrank, Jacques, Roger K., Ludo, Serge en Hubert vertrekken met een sno-cat naar het depot om daar nog levensmiddelen op te halen.Dat ging tamelijk gemakkelijk want er waren zelfs nog kisten die even boven het ijs uitstaken. 3 OktoberSamen met Serge bereid ik een heerlijk etentje voor ’s anderendaags ’s avonds.We werken er tot 03.30u. aan, want .zodra het weder het toelaat vertrekken Tony en Ken naar de bergen; we zullen ze niet zo gauw nog terugzien, en dat afscheid moet wel even onderlijnd met een heerlijk diner en een feest.We willen inderdaad Ken en Tony een waardig afscheid geven. Koninginnehapjes met garnalenAspergescrèmesoepRumsteack met TartaresausFrietenTomatenslaIjsroom met chocolademousseTaartjes met crème au beurreKoffieWitte Mâconwijn- Rode St EmilionwijnPousse-café- Champagne. 4 Oktober   ZondagOm 11.00u. Eucharistieviering13.00u. Lichte maaltijd : brood met filet américain. 19.00u. Het aangekondigde feest begint tegen de avond en wordt inderdaad een    formidabele fiesta ter ere van Tony en Ken. 6 OktoberJacques en Hubert herstellen in de gang een houten balk die gebroken was.In Brussel worden intussen verscheidene ‘comités’ opgericht in het kader van de komende expedities.Gaston de Gerlache is voorzitter van het comité voor ‘materiaal’.Frank Bastin is voorzitter van het comité voor Meteo.Frank deelt ons mee dat, indien de politieke toestand het toelaat, wij per vliegtuig zouden vertrekken vanuit Kaapstad naar Camina in Belgisch Congo. Vandaar zouden we met een DC3 over Portugal naar huis vliegen. Pedro is niet al te best en heeft last van zenuwen.Frank meldt ons dat de Russen binnen kort zullen aankloppen.        8 Oktober.De russen zouden vannacht om 02.00u. vertrekken.Frank, Jacques en anderen bereiden de landingspiste.Jacques heeft ’s avonds nog even een portie koffie gebrand ( dat duurt ongeveer 50 min.) 10 OktoberEr moet weer mazout gehaald worden in het depot.Yvan is regelmatig bezig met opmetingen in zijn gang.’s Avonds wordt er veel onder mekaar gebabbeld, een sigaret of sigaar gerookt en een pint gedronken.Het is een gezellige manier om mekaar steeds beter te kennen en de vrije tijd door te brengen.Omwille van het dikwijls aanhoudend slechte weer is er soms wel meer vrije tijd dan gewenst. Maar daar kan niemand iets aan veranderen !Het weer regelt het werkritme ! 12 OktoberHet weder is zeer mooi.De Russen zouden vandaag komen.Frank, Rhombic en ikzelf vertrekken met een snocat en 12 vaten om ze aan de zijkanten van de landingspiste te plaatsen als bakens.Vanaf 01.00u. is onze radio in permanent contact met Mawson, Mirni, Lazarevo en de Japanners.Om 04.40u. vertrekken de Russen vanuit Mawson maar plots verandert het weer zodanig dat zij om 07.30u. beslissen gewoon terug te vliegen naar Mawson, waar ze aankomen om 09.00u.Alles is dus weer uitgesteld.We vernemen dat de Gerlache samen met de Maere, Van de Velde, Picciotto en Malet vertrokken zijn naar New-York en vandaar naar Buenos-Aires om deel te nemen aan het wereldcongres dat zal beslissen over het lot van Antarctica.de Gerlache zal daar trouwens, in naam van België, het overeengekomen Zuidpoolverdrag tekenen.  14 Oktober’s Avonds hebben we een heerlijke discussie met Rhombic, Toto, Jos, René en ikzelf over de voordelen die we kunnen trekken uit ons samenleven gedurende een vol jaar.We hebben geleerd wat samen leven betekent, we hebben geleerd uit onszelf te treden en ons te tonen zoals we zijn, we hebben geleerd wat ‘echte’ vrienden zijn, we hebben leren fouten vergeven en geduldig zijn, en Jos voegt daaraan toe dat hij zijn leven zou wagen voor een hond die in een spelonk zou gevallen zijn. Enkel wat ‘nu’ is telt voor hem.Pedro’s gezondheid gaat steeds verder achteruit.Frank meldt ons later dat hij aangenomen heeft om directeur te worden van het Belgisch Centrum voor Poolonderzoek..Frank zou ook een telegram verzonden hebben om te zeggen dat het eten ‘excellent’ is.      16 Oktober   -5° , wind : 20 knopenTijdens het avondeten deelt Frank ons het scenario mee dat zal plaats vinden bij onze terugkeer.De stad Brussel biedt alle hulp.De koning komt aan boord en wij worden hem voorgesteld. De koning verlaat het schip.Ministers en andere personaliteiten worden ons voorgesteld.Autocars brengen ons naar het stadhuis.Daar wordt een cocktail aangeboden aan de leden en hun familie.Daarna volgt een presentatie op het balcon.En dan ……de lieve vrijheid !! Mogelijk komen morgen de Russen. 17 OktoberDe Russen zijn niet vertrokken. Zij wachten ongeduldig op beter weer.Wij installeren de nieuwe elektrische groep. 18 OktoberDe Russen zouden vannacht om 01.00u. of 03.00u. vertrekken als het weer het toelaat.Frank presenteert het programma van de “recuperatieraid” :  De dag zelf zouden ze aankomen bij de Romnes.Ken en Tony vertrekken naar Teltet waar ze een depot hebben, en van daar naar de bergen (de westelijke kant van Gönnestadbjörn).De 5 anderen (Frank, Gaston, Riri, Ludo en Hubert) zullen de sno-cat van Riri uitgraven en hem herstellen (2-3 uren).Als het weer slecht is zullen ze terugkeren naar de basis (alles samen 3-4 dagen).Als het weer gunstig is zullen ze ook de sno-cat van Serge uitgraven en hem op een slede zetten om hem naar de basis te voeren. (alles samen 7-8 dagen).Rendez-vous met Ken en Tony gepland voor 4 December.’ 19 OktoberMooi weer, lichte chasse-neige, halve zichtbaarheid, blauwe hemel.Om 02.45u. vangen we een radiobericht op van Mawson naar Rucur, het Russisch vliegtuig dat intussen vertrokken was.Onze radio moet gedurende de hele nacht de verbinding verzekeren tussen het Russisch vliegtuig en de Japanse basis omdat deze mekaar niet kunnen horen.Om 07.00u. staan we op en beginnen het voorbereidend werk voor de landing van het Russisch vliegtuig.Het weer laat niet toe iets van de landing te zien, maar alles verloopt perfect.Jacques brengt dan de tolk van de Russen naar de basis.Alle bemanningsleden verlaten het vliegtuig en we maken kennis met Dr.Dralkin de leider. Hij spreekt enkel Russisch en ik kan dan op mijn beurt tolk zijn tussen hem en Frank.Rond 12.00u. vertrekken de Russen naar Lazarevo. Ze zouden later nog terugkomen.                                         20 OktoberFrank beslist dat de dubbele Raid vandaag zou vertrekken.We eten allen wat vroeger en om 14.00 u. is iedereen klaar om te vertrekken.Tonny en Ken met de hondensleden en Jacques met enige anderen met twee sno-cats.Rond 17.00u. echter staan de twee sno-cats en de twee sleeën terug op de basis.De gravimeter van Tony is defect.Frank beslist hem niet meer mee te nemen in een sno-cat.Een gravimeter is een meetinstrument waarmee de dichtheid (ook wel soortelijk gewicht of soortelijke massa genoemd) van een bepaalde stof gemeten kan worden.  21 Oktober’s Avonds maak ik samen met Serge zes taarten : 2 met crème pâtissière, 2 met aardbeienpuree, 1 met abrikozen, 1 met ananas. 22 OktoberOm 10.00u. vertrekt de Raid definitief. Met regelmatig radiocontact.Het nieuws over Belgisch Congo is eender pessimistisch. 23 OktoberDe raid is geblokkeerd.Aangezien we dikwijls moeten binnen blijven omwille van het slechte weer discussiëren we over allerlei onderwerpen waaronder ook onze terugreis naar België : welk uniform zullen we dragen, welk hoofddeksel, waar staan we aan boord, …’s Avonds bak ik pistolets. 25 OktoberWe vernemen dat de raid terug vertrokken is. Zij naderen de Romnès. Daar moeten ze een voorraad voedsel aanleggen voor Ken en Tony.Van daar zouden ze direct terugkeren naar de basis. Hun eigen spoor zit dan nog vers in de sneeuw en dat vergemakkelijkt wel de terugtocht.Tijdens die terugtocht zouden ze de tijdens de eerste raid achtergelaten sno-cats recupereren.     Op de basis zelf maken Maurice, Serge en Toto dias die ze dan in een kadertje plaatsen om ze te kunnen projecteren. 26 OktoberHeerlijk weer. De raid maakt het goed en nadert de plaats waar de 3 sno-cats achtergelaten werden.De Russen zouden morgen komen. Zij vragen de mededeling van het weer vanaf 03.00u.Maar om 03.00u. geven zij rendez-vous om 12.30u. Om 13.00u. ‘Flight cancelled’.’s Avonds kaderen we de zwart-wit diapositieven over de basis in. Het resultaat is prachtig.Aan de telefoon vraagt Guido Derom me of het interessant zou zijn hier op de basis een kleine kapel op te richten.Voor vele redenen is mijn antwoord negatief.Ook moet men hier een lange tijd leven om dit negatief antwoord te begrijpen.De hele wijde wereld is de kapel van God. En ze is onbeschrijfelijk mooi. 27 Oktober   Mooi weer.We vernemen dat de Russen vandaag zouden landen rond 14.30u. We stellen alles in het werk om hun landing te vergemakkelijken.Serge en ikzelf maken de pakjes klaar die bestemd zijn voor de basissen Mirni en Mawson.Maar de Russen zullen vandaag niet landen.Ik verzorg het haar van VDS, Bos en René.Frank, René, Jos en Yvan gaan aan’t dammen.Georgy duikt in zijn boeken over aardmagnetisme.Ik heb intussen een concerto van Rachmaninov opgezet.De twee parkieten vliegen vrij rond in de living. 28 OktoberDe russen hebben de basis van Lazarevo verlaten en zullen bij ons landen rond 05.00u.Iedereen staat op om 04.00u. om de nodige voorbereidingen te treffen.Om 04.55u. landt het vliegtuig.Dralkin, de tolk en de fotograaf komen eerst, gevolgd door de andere leden van de bemanning. Iedereen zet zich confortabel neer in de fauteuils. Er wordt niet veel gezegd aangezien geen van de Russen Engels spreekt, op een paar woordjes na.  We draaien de film die ze hebben meegebracht. Daarna tonen wij hun onze film die Ludo nog gemaakt had over de Expo 58  in Brussel.Dralkin, de tolk en de fotograaf wonen het oplaten van een weerballon bij. Deze zou een hoogte bereiken van 26.000 m.Om 12.00u. zet iedereen zich aan tafel.‘s Namiddags bestuderen Dralkin, de tolk, Frank en ikzelf enige landkaarten.De andere bemanningsleden zitten samen met onze mannen in de alkoven en drinken heerlijke Vodka  96° !!! Rond 19.00u. avondmaal met daarna diavertoning en film.     29 OktoberOm 02.00u. hebben de Russen de motoren van hun vliegtuig voorverwarmd met kleine ‘primusbranders’.We hebben de cadeautjes samen gepakt die ze moeten meenemen voor de twee basissen.Het vliegtuig stijgt op om 03.00u.Buiten is het prachtig en we blijven nog wat napraten over het Russisch intermezzoavontuur dat we zojuist beleefd hebben.  We kruipen dan nog even onder de dekens.’s Avonds ga ik met Arthur en Rhombic even buiten. De kleine hondjes lopen mee. De hemel is bedekt maar men ontwaart  reeds de vage schijn van de zonnestralen. Om 01.00u. krijgen we de zon even te zien. 30 OktoberDe raid heeft de sleden kunnen vrijmaken uit de sneeuw. Nu moeten de snocats nog op die sleden geladen worden om dan langzaam terug te keren naar de basis.’s Avonds tonen we de dias die gemaakt werden rond het bezoek van de Russen. 1 NovemberDe raid is weer geblokkeerd omwille van het slechte weer.Ter gelegenheid van 1 November had ik graag de mis gelezen voor de 5 mannen van de raid, maar de verbinding met hen was onmogelijk.Rond 23.00u. ga ik even naar buiten om in de verte de bergen te bewonderen die door de rijzende zon gestreeld worden.Zij liggen op zowat 200Km. van de basis. Maar het zicht is prachtig !! 2 NovemberDe raid heeft een sno-cat op de slede kunnen zetten.Als het weer het toelaat zullen ze over 2 dagen terug zijn op de basis.Om 18.00u. lees ik de mis voor de overleden familieleden.  3 NovemberIk sta op om 04.30u. om een deel van mijn brevier te lezen en brood te bakken.’s Avonds na het eten lopen we met z’n drieën, Rhombic, Roger en ikzelf, nog even buiten.Het is –25° maar er is praktisch geen wind en we kunnen even stoeien met de 6 puppies die al goed van zich af bijten.Maurice heeft een glazen bol gevuld met alcohol  en een weerstand met de bedoeling het verlies aan warmte in de atmosfeer te meten.    4 NovemberDe raid is terug vertrokken.’s Avonds eten we een pizza.Zelf voel ik me ook veel beter. Het magnetisch onweer is voorbij.En ik stel me de vraag of ook de mens daar geen invloed van ondergaat ?Dit zou moeten onderzocht worden. 5 November   Mooi weer  -15°,  wind 10 knopen.Ik sta op om 04.45u. om het ontbijt voor te bereiden van de 5 raidmen : ‘rumsteack-frites’ !Zij komen aan om 06.15u. nadat ze nog een kleine panne gehad hebben aan de stuurinrichting van de sno-cat van Riri.Ze zien er uiterst goed uit en hun moraal is optimum.Ze hebben de 2 sno-cats mee teruggebracht.Een ervan ligt dwars over twee sleden.Iedereen kleedt zich om en om 07.00u. zit iedereen aan tafel.Er wordt natuurlijk fel over en weer gepraat, en daaruit blijkt dat er ferm gewerkt werd zonder dat er echte orders moesten geven worden. Iedereen kende zijn job en deed ze.In de loop van de dag gaan Frank, Maurice, Pedro en Toto met de sno-cat het vuil wegbrengen.Later vraagt Frank aan Toto en mijzelf om met hem een paar vaten benzine te halen.Op de terugweg valt de sno-cat in panne.Weer eens de ‘rotule’ van de stuurinrichting.We kunnen zeggen dat enkel de ‘Chryslermotor’ het enige echt ‘solide’ is aan de sno-cat.De carrosserie zelf en het bewegingsmechanisme zijn te licht.’s Avonds wordt er nog wat verder gepraat bij een glas champagne of whisky, en wordt nogmaals de nadruk gelegd op de fijne spirit van de ploeg van 5 !! 7 November   Slecht weer   -17°  wind 30 knopen, chasse-neige.Gelukkig is iedereen terug op de basis.Vandaag wordt in Brussel door de leveranciers van de 3° expeditie een cocktail aangeboden aan alle leden van de 3° en de familieleden van de 2°.’s Avonds doe ik samen met Hubert de was van ondergoed en 3 hemden, en daarna om 22.30u. bak ik nog kramiekbrood..     Frank en Ludo maken samen een rapport klaar ter intentie van de cineast van de 3° expeditie.’s Avonds film. Maar we hebben veel moeilijkheden met het apparaat en de filmen. 9 NovemberHet weer is beter en we kunnen buiten werken.De sno-cats worden losgemaakt uit de sneeuw. 10 NovemberIk sta op om 05.00u. : Brood bakken – breviergebed – ontbijt – voorbereiding van het dagmenu.Toto, Georgy, Roger K., Hubert en Ludo zijn vertrokken rond 10 u. tot ’s avonds om ‘sismische’ peilingen te doen.Het systeem werkt echter niet zo goed en Roger tracht ’s avonds de nodige aanpassingen te realiseren.Radio Jurbize heeft ons het dagelijks nieuws doorgezonden : moeilijkheden in Belgisch Congo….. 11 November    Nationale Feestdag.Dezelfde groep vertrekt om de nodige ‘shots’ te doen. Ditmaal met succes.Maar de sno-cat valt weer in panne : een gebroken riem.We discussiëren over de namen die aan de jongst geboren honden gegeven werden.Er bestaat een traditie die wil dat aan één en hetzelfde nest namen gegeven worden die tot één ‘genre’ behoren :  kleuren, karakters, stoffen….  12 NovemberFrank, VDS, Jacques, Yvan, Hubert en Ludo vertrekken naar het tussendepot om een nieuwe voorraad kerosène en voedsel op te halen.In de namiddag roept Frank mij aan de telefoon voor een gesprek met het centrum in Brussel. 13 November   Mooi weer  -8°   Wind  5 à 10 knopen,  lichte chasse-neige.  Toto en Roger K. werken buiten aan sismische opmetingen.Maar weer valt de sno-cat in panne : de bendix !!Ludo filmt het binnenhalen van de voorraad voedsel die gisteren werd opgehaald uit het depot. Maurice en Yvan helpen hierbij.Frank besluit de starter van de muskeg te recupereren.Deze is bijna helemaal ondergesneeuwd en moet dus los gemaakt worden.Twee sno-cats en een cric zijn nodig om de muskeg los te krijgen.De reden hiervoor is eenvoudig :De honden zoeken altijd een hoger voorwerp (soms je eigen botten!! ) om te urineren.Een muskeg is zo een welgekomen voorwerp !Welnu die urine doet de sneeuw even smelten, maar onmiddellijk bevriest die gesmolten sneeuw en maakt er een ijsklomp van waarin alles rotsvast zit, dus zelfs een ‘muskeg’ !.      Ik heb voor de gelegenheid om buiten te werken (zoals iedereen dat trouwens moet doen) 2 paar kousen aangetrokken, een korte en een lange onderbroek, een onderhemd en een hemd, een pullover, een anorak, een speciale broek, een gevoederd hoofddeksel, wollen moffels met daarboven lederen handschoenen, een paar botten en een zonnebril.   Maar het is ‘heerlijk’ zo buiten te kunnen werken !!!                                   15 November  zondag  “ Naamfeest van de Koning”.Mis om 11.00u. De rest van de dag wordt gebruikt om nieuwe aangebrachte kisten te ledigen en de inhoud ervan op zijn plaats te zetten.Voor ’s avonds bereid ik een heerlijk diner : Erwtensoep met stukjes spekEntrée : Kip + Hesp + Paddestoelen op witte saus + eieren en citroenHoofdschotel : Aardappelpurée met geel van ei op ronde schotel overgoten met wit van ei  en een kroon van erwtjes in de oven gegratineerd.                 RumsteakDessert : Aardbeien in siroop               Findus cake met chocolade               Geconfijt fruitKoffieBij het diner de nodige wijnen.We heffen het glas champagne op het heil van de koning en de dynastie.                                                                                                                                              Frank had gisteren gevraagd dat vandaag de meegebrachte ‘kerstgeschenken zouden uitgedeeld worden, in het vooruitzicht van de grote raid !Dat wordt dus nu gedaan na het diner.Voor mezelf  komt er als geschenk een prachtig minischaakspel te voorschijn, een mooie cigarenhouder, 4 long-playings en een mooie portefeuille.Bij al deze geschenken is telkens een kaartje gevoegd met aangepaste teksten.De avond gaat gezellig door met de nodige drank, sigaretten en sigaren.  16 NovemberFrank, Jacques, Hubert, Yvan en Ludo vertrekken naar het tussendepot om daar alles weg te halen wat er nog aan voeding gestockeerd bleef.We vinden daartussen eindelijk de 22  ‘naaigeriefkastjes’ die natuurlijk hartelijk welkom zijn !Ik kan in de namiddag bellen met Mgr. Van Melkebeke en met Jean Rabau.We spreken daar over de nieuwe liturgische voorschriften betreffende het huwelijk. Ze schijnen een groot succes te zijn bij de trouwers ! 17 NovemberToto en Maurice bereiden een kaart van West-Europa en Afrika voor om later de vaart van de Erika Dan te kunnen volgen.Ik rook minder sigarillos, en ook dat is beter zo.        18 NovemberToto,Georgy, Maurice en Roger K. vertrekken ‘s namiddags om sismische shots te doen.Ik installeer een nieuwe antenne voor mijn kleine radiopost die nu prachtig werkt.Frank deelt me mee dat Don Collin een mis zal opdragen vóór het vertrek.Het centrum zelf geeft een receptie op de Flandria !! Toto stelt me voor met hem mee te gaan morgen voor sismische opmetingen.Het zou de vierde ‘vacantiedag’ zijn voor mij weer. 19 november : slecht weer.Dus binnen blijven. 20 November Ik sta op om 05.00u. om brood te bakken.Het duurt 20 minuten om een geaccidenteerde bus bloem open te maken !Je moet sterke zenuwen hebben, want 20 minuten verliezen betekent heel veel voor het normaal verloop van de activiteiten op de basis, vooral met betrekking tot de radio die niet kan werken als ik ‘aan ’t bakken’ ben !Daarbij heeft Gaston, die vandaag ‘Marie’ is, niet tijdig gedaan met zijn radiocontact met de Franse basis.Ludo wil dan ook nog de keuken filmen…..’t is allemaal wel een beetje veel.In de namiddag roept Rhombic me om te spreken met de heer DeWagter een van de mensen die nauw betrokken is bij de voorbereiding en de infrastructuur van de expeditie.. ‘Men zegt’ dat de Erika Dan een ‘paleis’ is met bar en salon !Het laden van het schip verloopt normaal.We vernemen ook dat één van de leden van de derde expeditie zou geweigerd zijn door de medische dienst.Dit op 2 dagen voor het vertrek ! 21 - 22 NovemberDeze 2 dagen worden besteed aan de voorbereiding van de raid.     Op 22 November om 14.00u. vertrekt de raid.Ik speel met de honden om ze op de basis te houden !Later installeer ik een nieuwe ‘kist’ voor de ‘chiodrome’.We vernemen dat de Erika Dan vertrokken is om 11.59u. 23 NovemberAlles gaat goed met de raid.Ik spreek met Jacqueline (de echtgenote van onze leider) om haar mee te delen dat alles OK is hier op de basis en met de raidmen.Jacqueline geeft me tevens details over het vertrek van de Erika Dan en de voorafgaande ceremonieën : mis en receptie. 20NovemberAlles is zeer kalm en rustig op de basis en ieder is ‘gezellig’ maar ijverig bezig met zijn werk.’s Avonds kan ik telefoneren met verscheidene kennissen die me vertellen over het vertrek van de derde expeditie. De raid vertelt ons dat zij al het materiaal dat betrekking heeft op de sno-cat in Grobnik (70 Km.) reeds uitgegraven hebben. 25 NovemberWe horen perfect in phonie de drie sno-cats en kunnen prettig met mekaar praten.’s Avonds tonen Maurice en Toto een film (in negatief) die zij op de basis zelf gemaakt hebben over de ‘honden’. 26 NovemberIk bak een speciale cake voor de verjaardag van Georgy.De raid heeft al het voorgenomen werk afgedaan en wacht op gunstig weer om de geplande sismische shots te verrichten.We volgen de positie van de Erika Dan.René verneemt dat zijn echtgenote ietwat depressief is.Moeilijke momenten voor René.Ikzelf heb reeds bepaalde zaken geklasseerd en dingen die ik niet meer nodig heb in een kitbag gestopt.    27 NovemberDe raid is geblokkeerd in Grobnik, maar heeft de geplande sismische shots kunnen verrichten.Op de basis is Toto gelanceerd in het maken van foto’s zowat voor en van iedereen ! 28 NovemberDe raid is ietwat verder kunnen geraken op de terugweg tot bij “Verdun” (bij de achtergelaten sno-cat van Riri).De derde expeditie is in Las Palmas aan wal gegaan Zaterdag avond tot ’s anderendaags ’s morgens. Een panne aan de motor van de Erika Dan ?!Een echte buitenkans voor de 3° expeditie en welkom als voorlaatste tussenlanding en contact met de ‘beschaafde’ wereld. 29 NovemberIk maak op deze Zondag een speciaal diner dat zeer gewaardeerd wordt.De raid is weer geblokkeerd. 30 NovemberSlecht weer. De uitgang is totaal ondergesneeuwd.Pedro en Georgy scheppen hem leeg.Heel de morgen is het erg kalm na een ‘memorabele’ avond en nacht waar ferm gediscussieerd werd over ‘van alles’.……..De raid is terug vertrokken en hoopt aan te komen in Teltet op 4 december, waar een rendez-vous gepland is met Tony en Ken op 5 december. 01 DecemberDe raid is aangekomen aan de Romnes.Daar hebben ze een bericht gevonden van Ken en Tony zeggende dat zij van daar vertrokken zijn op 17 oktober.3 snocats worden uitgegraven. 02-03 December’s Avonds organiseren we een groot ‘ping-pong tornooi’.De raid in Teltet is samen met Ken en Tony en blijft daar één dag. 04 DecemberIk werk verder het rapport af voor mijn opvolger.We vernemen dat aan boord van de Erika Dan de traditionele evenaarsdoop heeft plaats gehad !Contact met de raid : zij hopen terug te zijn op 28 of 29 December.Maar ze zullen heel voorzichtig moeten zijn want de regio is bedekt met een 50 cm. dikke sneeuwlaag die alle kloven in het onderliggende ijs bedekt en onvoorspelbaar maakt.Morgen gepland vertrek naar de Sor Rondanen.      05 December   volle zon, -5°, wind 10 knopen.Ik maak gedurende een half uurtje een ronde om de basis. Heerlijk !De raid vertelt ons dat Roger K. en Ludo een radiozender hebben geïnstalleerd voor communicatie met Tony en Ken die in de bergen zitten.Ludo vertelt ons in het breed het werk dat hij verricht met daarbij de schrik op het lijf voor de 50 cm. sneeuw die alle kloven in het ijs bedekt en dus het werk uiterst gevaarlijk maakt!     06 DecemberRené maakt me vier etiketten voor de bagage bij de terugkeer.Ik denk zeer veel na over mijn eigen toekomst.Georgy heeft zijn werk rond ‘magnetisme’ definitief klaar.Onze radiomen hebben ook alles ingepakt wat reeds mogelijk is en zijn klaar voor de terugtocht. 07-08 DecemberHet werk op de basis gaat zijn gewoon gangetje en ieder bereidt zoveel mogelijk het eindrapport voor en de praktische gegevens in functie van de derde expeditie. 09 DecemberDe oude alternator wordt uitgehaald en verder wordt de inlaatbuis voor verse lucht van het Wanson verwarmingssysteem   verhoogd.Ikzelf ruim in de gang nog enige kisten met levensmiddelen op. Blijft nog de inventaris te maken van wat er in zit.We vernemen dat er in Congo een vliegtuig ter onzer beschikking zal staan !! De Erika Dan zal in Kaapstad aanleggen in de nacht van zaterdag op zondag (09 december).De raid zit weer geblokkeerd omwille van het slechte weer. 10 DecemberIn de loop van de namiddag maak ik de inventaris van de keuken.     11december Frank maakt een gans parcours klaar voor ons eventueel verblijf in Congo.Blijven we daar 4 à 5 dagen ? Wat kunnen we zien van Congo in zo weinig tijd ? 12 DecemberWe discussiëren met enigen over de vorming van toekomstige priesters.Ze zouden alvorens aan de seminariestudies te beginnen wel een grondig contact moeten hebben met de werkelijkheid van het leven, en daarop moeten geëvalueerd worden. 13 December   Zondag   Wind 15 knopen   -7°De Erika Dan is om 09.00 u. aangekomen in Kaapstad. Hij zal daar blijven tot woensdag morgen 06.00u.De raid maakt sismische shots. 14 DecemberWe brengen het vuil naar buiten.Ik ga mee met een snocat en we laden onderweg de kisten die Yvan had uitgegraven voor hemzelf.Ik neem de gelegenheid te baat om deze operaties te filmen alsook de vlucht van enige skuas ( een soort stormvogel) die aangetrokken zijn door het fokkenvlees.Intussen wordt in de gang nog een herstelling gedaan door Georgy.In de loop van de nacht doe ik nog even mijn eigen was en strijk een wit hemd en een kakibroek voor de terugreis.Om 04.00u. ga ik wat slapen want om 05.30u. moet ik opstaan om brood te bakken.                                  15 DecemberTerwijl het brood in de oven staat maak ik nog wat marsepein.Het eten moet nu nog extra verzorgd worden voor de goede stemming, want iedereen denkt nog enkel aan de terugkeer.    We vernemen tevens dat de reis over Congo absoluut niet zeker is.We worden in Brussel verwacht op zaterdag 20 of 27 februari rond 11.00u.Frank heeft een hele serie telegrammen gezonden naar Brussel ter gelegenheid van Kerstmis en Nieuwjaar. 16 DecemberIn de loop van de morgen maak ik cacaotruffels. Lekker !!Gaston laat ons tapes beluisteren met opnamen van de raid en gesprekken met Jurbize en met de families.  17-18 DecemberGeorgy, Yvan en Toto denken eraan om een van de volgende dagen naar de Leopoldbaai te gaan om de staat van het packijs te controleren.Intussen herstel ik de urinoir. 19 DecemberDe raid is in Teltet en wacht daar op Tony en Ken.De Erika Dan vaart tegen een snelheid van 15 knopen.Guido (leider van de derde expeditie) vraagt naar de staat van het ijs in Breid-bay’s Avonds werk ik de laatste gegevens af van de inventaris van de kisten met voedsel. 20 December  ZondagWe vernemen dat de radio aan boord van de Erika Dan Oostende niet meer kan capteren.Alles passeert dus langs de radio op de basis.’s Avonds spelen we ping-pong ….maar niets lukt me ! 21 DecemberIk geef hier de in het Engels aan mij geschreven brief vanwege Ken.Dear Franz,A hurried note before the vehicles leave tomorrow for base, to thank you for the box of fresh food you have sent us. Tony and I celebrated my birthday on the 5th December with a gala feast, ending with a tot of whisky. Tonight we have had a farewell dinner in Serges Sno-cat. The bottle of picon was broached and finished and Serge cooked an excellent dinner. Now I am writing this in the tent in my sleeping bag before turning in. We hear the news from the base generally every two days and know the ship is on her way south.I imagine everyone is getting itchy feet, waiting for her arrival and I hope she has an easier tune than we had last year.We have had a wonderful two months in the mountains with the dogs all well, generally good weather and now the sun is very strong and we get very sunburnt. Plenty of work for both of us and the best weather to come this next month.I am getting very sleepy now after the whisky, so regret it is all. I hope we meet again some time in Belgium and thanks for the good food  (and drink ) you have given us at base.Bon voyage and all the best,    Ken.     Tony en Ken inderdaad zullen een jaar overblijven op Antarctica. Vandaag bereidt Georgy een trip voor naar de Leopoldbaai om daar de toestand van het ijs na te gaan.Samen met René ruim ik de gang op en brengen 6 vaten gevuld met sneeuw en ijs naar buiten. We hebben contact met de raid aan wie we muziek doorsturen terwijl we ’s avonds de laatste fles picon ledigen.Gaston tikt voor mij op de machine de lijsten betreffende de keuken en de voedingswaren die ik hem dicteer.Ik bak dan nog 8 broden die uit de oven komen om 03.00u.We vernemen dat de leden van de derde expeditie er stilaan genoeg van hebben aan boord te zitten van de Erika Dan.Het schip zit vast op 67° zuid.De raid denkt terug te zijn aanstaande donderdag. 22 DecemberGeorgy en Gaston vertrekken naar de Leopoldbaai.Ikzelf pak mijn koffers.De raid meldt ons dat één sno-cat in panne is gevallen.Arthur en René gaan te voet een reserve-carburator bezorgen. Dat kost hen 2 uur marcheren in ‘zachte’ sneeuw.We vernemen van Georgy dat er zowat 10 Km. ijs ligt vanuit de kust. Het is ongeveer 2 meter dik.Zij zijn terug op de basis om 23.30u. want ze hadden geen eten meegenomen ! (een grote fout).’s Avonds kijk ik nog even de talrijke filmen na en hun verpakking.De kisten worden morgen gesloten.  23 DecemberIk nagel de kisten dicht terwijl VDS de keuken grondig opkuist.Georgy en Pedro kuisen de wasplaats.     Na het avondmaal gaan Georgy, Maurice, Yvan en Gaston de vaten in de sleden laden die moeten dienen om de weg te markeren bij de ontscheping van het materiaal.De raid zit nog altijd geblokkeerd. 24 DecemberGeorgy, Gaston en Toto vertrekken naar de baai om daar gaten te boren en de dikte van het ijs te meten. Ze plaatsen er tevens de nodige vaten. Het ijs is 2,50 meter dik. Er zijn heel wat zeehonden en pinguïns. We vernemen dat de raid morgen avond zou kunnen terug zijn.Jos, Bos en Maurice zetten dan de tafel klaar met allerlei versieringen die ze in de ‘welfarekist’ hebben aangetroffen. Echt prachtig !! Kaarsjes en kleurrijke banderollen en boven de tafel een dubbele luster gemaakt uit de twee ‘hoelahoeps’ en de nodige elektrische lampjes.Iedereen trekt zijn mooiste kostuum aan en daar vieren we ‘Kerstmis’ in een echt zeer intieme en gezellige sfeer verlicht met enkel kaarslicht en daarbij een speciaal diner.Rond 21.30u. nodigt Rhombic elk van ons apart uit om de eigen familie een heerlijke kerst te wensen. Dit werd mogelijk gemaakt dank zij de zeer bereidwillige telefoniste in Brussel.Ik lees de kerstnachtmis om 01.00u. Na de mis discussiëren we nog met enigen over het geloof en een mogelijke Schepper.Om 04.30u. gaan we slapen. 25 December  KerstmisHet wordt een echte vakantiedag aan de baai waar we allen naartoe trekken.We kijken naar de zeehonden en de manier waarop onze honden er naartoe lopen en langs alle kanten aanvallen.De zon verdwijnt echter achter de wolken en er valt zelfs een beetje sneeuw. We keren dan ook terug naar de basis rond 20.00u. 26 DecemberVDS komt me wakker maken om 05.30u. zeggende dat de raid in ’t zicht was.En inderdaad om 06.00u. staan Riri en Serge daar gevolgd 10 minuten later door al de anderen. Ze hebben 24 uur aan één stuk gereden sinds gisteren morgen. Ze zien er goed uit maar toch ietwat vermoeid.Als werk hebben ze sismische  en topografische opmetingen kunnen verrichten.’s Avonds heb ik een lang gesprek met Frank waar we mekaar meedelen wat er zoal gebeurd is op de basis en tijdens de raid. 27-28 -29 DecemberIkzelf ben erg moe. Te weinig verse lucht waarschijnlijk.Met Toto en Roger K trek ik naar de Breid-bay om wat te rusten. Serge vervangt me op de basis.       31 December 1959Breid-bay, mooi weer. De ganse dag doe ik sismische shots samen met Toto en Roger K.We luisteren naar radio Brussel, naar de radio van de basis en naar de Erika Dan, en sturen onze nieuwjaarswensen door. 01 Januari 1960   “Nieuwjaar”Breid-bay : Sismische shots.Rond 17.00u. komen er twee sno-cats aan met Frank, Jacques en VDS.Zij zullen twee dagen blijven.De andere sno-cat met Jos, Hubert, Riri en Bos komt Maurice , Ludo en Yvan halen voor werk in de Leopoldbaai. 02 JanuariNog enige shots en om 19.00u. keren we terug naar de basis.Deze drie dagen hebben me fantastisch goed gedaan en geven me nieuwe energie. 03-04 JanuariToto, Roger K. en ikzelf vertrekken naar de Leopoldbaai.Frank, Jacques en Hubert gaan mee.Frank heeft niet veel vertrouwen in de staat en de reacties van de Leopoldbaai. We maken enige shots in het ijs om verder uit te testen en passeren de nacht in de sno-cat. 05 JanuariWe maken nog enige shots en merken dat het weder het verre uitzicht naar zee toe heeft veranderd. Grote ijsschotsen lijken een sterk ijspack te vormen in plaats van open water.Om 18.00u. keren we terug naar de basis.   06 Januari   “Driekoningen”Riri vindt in zijn taart de boon en is dus koning voor de ganse dag.Contact met het thuisfront om details voor vervoer bij de aankomst te regelen.Serge, Riri en ikzelf arrangeren de pick-up om ook de grote longplayings van de Amerikanen te kunnen spelen. In twee uur tijd is de klus geklaard.De Erika Dan zit nog altijd geblokkeerd.      07-08 JanuariWe vernemen dat de Russische ‘OB’ aangeboden heeft de Erika Dan te komen helpen. Maar hijzelf moet nog eerst naar Mirny (1800 Km ).Mogelijk kan dan de Erika Dan op de basis zijn over 15 dagen.Ik stel voor aan Toto om samen weer even weg te gaan voor sismische shots. 09-10 JanuariIk bak ‘kramiek’ voor ’s anderendaags Zondag.De Erika Dan is 1 mijl vooruit gekomen en zit weer vast.Pedro organiseert een toernooi ‘dammen’.Mis om 18.00u. 11 Januari’s Morgens heeft het even geregend als gevolg van een hogere temperatuur!! Geen prettige ervaring, want het druipt wel even hier en daar binnen in de basis ! Het dak van de basis is niet gemaakt om regen te trotseren.  Serge maakt de inventaris van de garage.We ontvangen het antwoord op onze Nieuwjaarswensen aan de Koning en aan de Kardinaal.De Erika Dan gaat langzaam vooruit.Wasbeurt  ’s avonds en lang gesprek met Ludo en Hubert over het leven, het geloof, enz. 12 JanuariOpstaan om 05.30u. om brood te bakken.Toto en Ludo vertrekken even voor nieuwe sismische shots maar komen ’s avonds terug.Ik heb een lang gesprek met het thuisfront. 13 JanuariToto, Roger K. en ikzelf vertrekken naar de heuvel voor sismische shots.We genieten van dit werk in open lucht en kamperen dan ook in de vierkante tent na een lekker eenvoudig avondmaal. 14 JanuariNa een weldoende nachtrust gaan we verder met onze sismische shots.Van op de heuvel neemt Roger contact met de basis en met Ken en Tony in de bergen.Ook zij stellen het goed.In de verte ontwaren we zeer goed de Romnesberg, helemaal alleen tussen twee grote bergketens.Links in de verte ontwaren we het kristalgebergte.  15-16 Januari    Prachtig weer !Deze 4 dagen die ik samen met Roger en Toto op de heuvel doorbreng doen me werkelijk deugd.     Rond 17.30u. keren we terug naar de basis want Toto en Roger hebben vandaag hun telefonische verbinding met Brussel.Hier dank ik dan ook Serge die mij in de keuken vervangen heeft. Hij heeft nog speciaal taarten en cakes gemaakt……maar hij is doodop. 17-18 JanuariHet weer is totaal omgeslagen en is dus slecht.De russen, komende van Lazarevo, zijn 5 vaten ‘kerozène’ komen afzetten. 22 JanuariDe Erika Dan ziet de baai en baant zich langzaam een weg door de laatste ijsschotsen die hem van de Leopoldbaai scheiden.Frank beslist met 7 man naar de baai te gaan. Rond 11.00u. wordt de Cesna ”Yola” op het ijs gezet. De Cesna is een klein zeer praktisch vliegtuig voor 4 personen.Hij vliegt dan met Guido (leider van de derde expeditie), Antoine de Ligne (piloot),  Goossens (fotograaf) en Frank naar de basis voor een eerste contact.Later komt ook Jan Verheye, als 2°, naar de basis; hij staat in bewondering voor de gegraven gang van Yvan !Deze zelfde dag zijn ook de russen daar !Zij blijven 4 uur. Champagne, whisky, wodka, een kist met appelsienen, citroenen, caviar en bonbons !!Heel sympathiek en zeer op hun gemak bij ons !                                                                       30 JanuariJean Debauwe, lid van de derde expeditie,  neemt als kok de keuken over vanaf vandaag.Ik werk mee aan het plaatsen van het dak op het nieuwe gebouw dat de derde expeditie heeft meegebracht en dat nu opgetrokken wordt.’s Avonds is dat werk opgeknapt.Guido nodigt Serge en mijzelf uit om even een toertje te maken met het vliegtuig over de basis. Prachtig !’s Avonds champagne om het ‘dak’ te vieren op het nieuw gebouw. 31 Januari    ZondagSlecht weer.Praktisch niemand kan werken omwille van het slechte weer.Na het avondeten worden de nieuwelingen ‘gedoopt’.18.00 u. Mis’s Avonds grote fiesta…..’s Anderendaags om 07.00u. grote opruimingsdienst door Guido, Bos en mijzelf. 01 FebruariIk ga slapen om 08.30u. tot 14.30u. neem enige vruchten en wat melk en kruip terug in mijn bed tot aan het avondeten.Ik voel me heel goed nu.Sinds 4 dagen logeert Stan Berchmans in mijn alkoof.De twee vliegtuigen vliegen heen en terug naar de bergen om Giot (lid van de ‘Iris’ groep) op te halen die daar geologisch onderzoek doet en  morgen weer op een andere plaats moet gedropt worden.De zomerexpeditie “Iris” komt nu ook regelmatig mee aan tafel. We zijn met 35.Jean doet al het werk…dat vormt hem, en ikzelf kan uitrusten. ! 02-03 FebruariWe werken samen verder aan het nieuwe gebouw.De zomerexpeditie “Iris” heeft fel te lijden onder het slechte weer.Vannacht om 01.30u. ga ik definitief logeren aan boord van de Erika Dan.Antoine logeert in een tent dicht bij de vliegtuigen. 04-05 FebruariWe werken aan de bouw van een gang die het nieuwe gebouw moet verbinden met de verpakkingskist van de Otter.De ‘ Otter ‘ is het tweede vliegtuig waarover de derde expeditie kan beschikken.Het is een ietwat groter vliegtuig dat ook hoger kan stijgen en meer manschappen en materiaal kan vervoeren.Frank deelt ons mede dat morgen de definitieve overdracht van de basis zal gebeuren.Iedereen is moe. 06 FebruariOm 18.30u. wordt de basis overgedragen.Een paar speeches en Frank geeft de ‘schop’ door aan Guido. Foto’s…Champagne.De schop is zowat het symbool voor het werk dat in Antarctica moet gedaan worden.Bij het kleinste werk buiten moet er ‘ met de schop vrij gemaakt worden uit het ijs ‘ !!Volgt dan een koud avondmaal met pistolets, verscheiden soorten vlees, gerookte zalm, rolmops en kaas.      Alles overgoten met een glas rode wijn.Daarna whisky, cognac, picon, bier, rhum…Een echt feest komt niet van de grond, want iedereen is echt doodmoe. Er is heel hard gewerkt !We spelen nog een beetje op de citer en op de accordeon.De laatste sno-cat verlaat de basis om 01.30u.Onderweg valt de sno-cat van Frank nogmaals  in panne.                            07 Februari    ZondagLangzaam begint de temperatuur te zakken.We blijven allemaal aan boord van de Erika Dan, met ons beste kostuum aan..Dat geeft wel een eigenaardig gevoel !Mis om 17.00u.Guido vraagt me om bij mijn thuiskomst,  zijn vrouw op te zoeken en haar alle mogelijke details over de basis mee te delen.  08 FebruariOm 09.00u. vertrekken Frank, Jacques, Arthur, VDS, Jos, Georgy, Rhombic en ikzelf naar de basis om er de enorme verpakkingskisten uiteen te halen.Om 21.00u. keren we terug naar de boot per vliegtuig (de Cesna)). 09 Februari“Iris” werkt steeds door en heeft even geluk met het weer.Zij kunnen hun werk langs de kust en zelfs boven de Belgica-Mountains gunstig beëindigen.Ze beschikken over prachtige foto’s.We schieten zeer goed met mekaar op.Frank beslist dat we morgen vertrekken. 10 FebruariDe Otter heeft om 07.00u. een verkenningsvlucht gedaan en bevonden dat het pack los zit over een afstand van 70 Km. Dat is prachtig.De derde expeditie komt ons tegemoet om 09.00u.      Volgt dan een speech van Lubbe Vanderijt  (in naam van Iris) die de derde expeditie dankt.Guido antwoordt en wenst ons tegelijkertijd een spoedige terugreis.Een laatste glas champagne…de sirène loeit ten teken van afscheid, en om 10.45u. verlaat de Erika Dan de baai.De Cesna vliegt nog even over het schip en de baai, en wijzelf varen tegen een snelheid van 4 knopen op weg naar Cape Town.Om 22.00u. installeren Hubert, Roger K en ikzelf  ons in een van de donkere kamers aan boord, die vlug in een ‘luxe-cabine’ voor matrozen herschapen werd. 11 FebruariMooi weer, het vriest amper.We varen in 28 uur door het packijs dat de Erika Dan 3 weken lang heeft vastgehouden !Het is bijna onbegrijpelijk hoe op 14 dagen tijd de staat van het packijs zo kan veranderen.We ontvangen onze kerstkaarten die met het schip zijn meegekomen. 12-13-14-15 FebruariWe zijn amper uit het packijs of het slechte weer begint.Velen zijn zeeziek.We varen tegen 7 knopen gemiddeld. 16 FebruariHet weer is verbeterd. In 24 uur hebben we 360 miles afgelegd en we hopen Donderdag aan te komen in Cape Town om vandaar te vertrekken op Zondag. 17-18-19FebruariGeen al te best weer maar toch komen we aan in Cape Town zoals gewenst op 19 Februari in de morgen om 03.00u.We varen de haven binnen om 07.30u.“Iris” vertrekt pas morgen met het vliegtuig  Men voorziet een zeer moeilijke situatie in Congo.Mr Verdonck nodigt  Jos en mij uit voor een wandeling naar Stellenbosch. Zeer mooi.De consul (Albert Boelaerts) nodigt Frank en mij uit voor een diner bij Maxim’s.‘s Avonds Derrels bar. Leden van de “Iris-expeditie” ( de zomerexpeditie die met de derde expeditie is meegekomen en met ons terugkeert naar België en die onderzoek gedaan heeft in de bergen ).  Vanderrijt LouisDe Jamblinnes  PhilippeLepère FrançoisDe Schilder RenéDe Ligne AntoineGiot JacquesLoods JacquesChatelle JosephCapart Jean-JacquesVanderheyden HenriWageneer RichardPauwels MiloClosset Francis    20 Februari    Mooi weer“Iris” is vertrokken met de DC3 naar Camina.Mr Verdonck brengt me bij de bisschop  (Mgr.Mc Cann) om 10.00u. Ik toon de bisschop enige foto’s en hij stelt me voor naar Cape Town te komen in dienst van de Belgen en de Franssprekenden. Logies- voeding-7 pond per maand.Hij zal me later nog schrijven. Ik beloof hem zijn aanbod te overwegen.Hierna doe ik enige aankopen in de stad.Om 03.00u. diner bij Mr Tange samen met Frank, Jacques, Maurice en Georgy.Om 15.30u. interview op het bisdom voor het “Southern Cross”tijdschrift.Mr. Tange wacht op mij en samen gaan we bij de consul.Coctail in het bijzijn van de Ambassadeur, de Heer Vanderstichelen, de Heer Breugniez (2°) en zijn echtgenote, alsook de Heer Reignier (voorzitter van de handelskamer).De ambassadeur nodigt ons uit op een diner in de ‘Executive Club’.Gezellige sfeer.Daarna ‘Derrels club’. Terug aan boord om 04.00u.Ik werk nog even enige brieven af. 21 Februari   ZondagPrachtig weer.Afscheid en vertrek om 06.30u.Mr Tange ontvangt de laatste brieven.Om 17.00u. zetten we de zeehond die we meenemen voor de zoo in een speciaal bekken.Mis om 17.45u. 22-25 FebruariWe hebben ook 17 keizerpinguins en 8 adelies aan boord.De matrozen hebben voor hen een ruimte afgebakend op een van de luiken.Ieder van ons om de beurt moet ze verzorgen. We zijn wel telkens met z’n drieën.Eén houdt de vleugels naar achter, een tweede opent de bek en de derde steekt er een haring in .Ze worden gehydrateerd door middel van een sonde en een gieter : ½ L. à 1 L.per dagDe adelies laten zich niet makkelijk doen. 26-29 FebruariNog altijd prachtig weer.Op zondag doopt de kapitein de 3 leden van onze expeditie die niet op de boot waren bij de heenreis : Frank, Maurice en Georgy.Een mosterddrankje, wat zwarte verf, een goede douche, enige bons te tekenen voor bier.Iedereen werkt nog aan zijn rapport.Het eten aan boord is excellent. 01-06 MaartPrachtig weerSinds zaterdag is de boot aan ’t rollen en stampen gegaan.     Het wordt frisser.De mis van deze zondag is de laatste aan boord. 07 MaartIk beëindig het rapport ‘Welfare’ en ‘Intendance’.Frank vraagt me de foto’s die Ludo hem heeft overgemaakt te klasseren.Men kan niets meer uit Ludo ‘trekken’…hij is op. 12 Maart  ZaterdagAankomst in Brussel.                        Straaljagers van de luchtmacht scheren over de ‘Erika Dan’, sirenen verwelkomen ons terwijl we veilig aanmeren  geëscorteerd door twee mijnenvegers. De tonen van het vaderlands lied weerklinken terwijl een grote menigte ons toejuicht. We hebben allen ons beste grijs Zuidpoolpak aangetrokken, de hals omfloerst met een rozerode halsdoek. Sommigen onder ons hebben hun baard of snor laten staan. Ik had mijn baard geschoren….later zou ik die toch niet dragen. Ook de leden van de zomeroperatie ‘Iris’ met hun zwarte gewatteerde blazer en een blauwe halsdoek worden geestdriftig onthaald.De officiële personaliteiten komen aan boord en begroeten ieder van ons waarna we aan wal kunnen  gaan.Prof. Van Mieghem, voorzitter van het wetenschappelijk Comité van de Nationale stichting van Poolonderzoek, wenst ons geluk voor het geleverde onderzoekingswerk in het Zuidpoolgebied.Hij dankt zeer speciaal onze leider Frank Bastin omdat dank zij zijn inspanningen en zijn doorzettingsvermogen de Belgen aanwezig blijven in het Zuidpoolgebied.Een woord van dank gaat tevens naar de kapitein en de bemanning van de Erika Dan die ervoor gezorgd hebben dat een derde expeditie in goede omstandigheden kon aankomen op het Zuidpoolgebied en dat de tweede expeditie in ideale omstandigheden terug veilig thuis kon komen.Hierna neemt de Heer Moureaux, minister van onderwijs, het woord om alle deelnemers te danken voor het geleverde wetenschappelijk werk.     Als derde spreker komt Frank Bastin die een korte schets maakt van de Belgische Zuidpoolexpedities en allen bedankt die deze expedities mogelijk hebben gemaakt.Na dit officiële gedeelte kunnen we rustig even onze eigen familie begroeten.Maar samen met hen rijden we in een lange autosliert naar het stadhuis van Brussel.Daar worden ereplaketten uitgereikt aan de leden van de eerste en de tweede expeditie. Hiermede eindigt een van de spannendste avonturen die een mens kan meemaken.Het is een zeer hard avontuur, vooral als het langer duurt dan drie of vier maanden.Wij zijn samen geweest gedurende 15 maanden waarvan 12 maanden met uitsluitend de 22 leden van de expeditie.We wisten toen (in 1958) dat geen enkel vliegtuig heen en terug kon vliegen zonder een nieuwe voorraad kerozène. En die voorraad hadden wij niet.Dus je bent gedwongen ter plaatse te blijven, zelfs als je zou voelen dat het niet meer gaat.Maar we hebben een fantastische expeditie gehad. We hebben allemaal ons uiterste best gedaan om een stuk eigen karakter opzij te zetten en naar de andere te luisteren en er aandacht voor te hebben.We hebben ook prachtig wetenschappelijk werk geleverd, want tenslotte dient een expeditie daarvoor.Samen met de talrijke andere nationale expedities hebben we de moderne basis gevormd voor het verder onderzoek naar de geschiedenis van onze planeet en haar klimaat, onderzoek dat sinds enige jaren sterk gestimuleerd werd.                                                                              Frans Dircken            

22:14 Gepost door Frans Dircken in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |